Cách tính lương cơ bản cho nhân viên, công nhân năm 2026

Cách tính lương

Cách tính lương được xác định theo hình thức trả lương đã thỏa thuận, phổ biến gồm theo thời gian, sản phẩm, doanh thu và lương khoán. Với lương tháng, tiền lương thường được tính từ mức lương cùng phụ cấp, chia cho số ngày công chuẩn rồi nhân với ngày làm việc thực tế. Người lao động cũng cần cộng tiền làm thêm giờ và các khoản được hưởng, đồng thời trừ bảo hiểm, thuế hoặc khoản khấu trừ hợp pháp để xác định thu nhập thực nhận và bảo đảm quyền lợi.

1. Cách tính lương theo hình thức trả lương

Tiền lương có thể được tính theo thời gian, sản phẩm, doanh thu hoặc khối lượng công việc khoán. Trong đó, trả lương theo thời gian là hình thức phổ biến, được xác định theo số giờ, ngày, tuần hoặc tháng làm việc của người lao động. Doanh nghiệp cần căn cứ vào hình thức trả lương ghi trong hợp đồng, thời gian làm việc thực tế, ngày nghỉ hưởng lương và các khoản bổ sung để tính đúng số tiền phải trả.

cach tinh luong trong doanh nghiep can phai biet
Các cách tính lương cho nhân viên trong doanh nghiệp cần phải biết

1.1. Cách tính lương theo thời gian

Lương theo thời gian được trả căn cứ vào thời gian người lao động thực tế làm việc theo thỏa thuận trong hợp đồng. Tùy chu kỳ trả lương, doanh nghiệp có thể áp dụng lương theo giờ, ngày, tuần hoặc tháng. Mỗi hình thức cần được xác định độc lập, tránh sử dụng số ngày công hoặc số giờ làm việc cố định khi lịch làm việc thực tế của doanh nghiệp có sự khác biệt.

1.1.1. Cách tính lương theo giờ

Lương theo giờ là số tiền người lao động được trả cho một giờ làm việc bình thường. Hình thức này phù hợp với công việc bán thời gian, làm việc theo ca hoặc có thời gian làm việc không cố định.

Tiền lương theo giờ = Đơn giá tiền lương một giờ × Số giờ làm việc thực tế

Trường hợp hợp đồng thỏa thuận lương theo ngày, có thể quy đổi đơn giá lương giờ như sau:

Đơn giá lương giờ = Tiền lương ngày ÷ Số giờ làm việc bình thường trong ngày

Ví dụ: Anh Tùng được trả 400.000 đồng/ngày và làm việc bình thường 8 giờ/ngày. Đơn giá tiền lương một giờ là:

400.000 ÷ 8 = 50.000 đồng/giờ

Nếu anh Tùng làm 6 giờ trong ngày và được trả theo số giờ thực tế thì tiền lương ngày đó là:

50.000 × 6 = 300.000 đồng

Tiền làm thêm giờ, làm việc ban đêm hoặc vào ngày nghỉ được tính riêng theo tỷ lệ pháp luật quy định, không áp dụng đơn giá 100% như giờ làm việc bình thường.

1.1.2. Cách tính lương theo ngày và theo tuần

Lương ngày là khoản tiền trả cho một ngày làm việc; lương tuần được xác định theo một tuần làm việc theo thỏa thuận. Khi cần quy đổi từ lương tháng, tuần hoặc ngày, doanh nghiệp có thể áp dụng:

Lương tuần = Lương tháng × 12 ÷ 52

Lương ngày = Lương tuần ÷ Số ngày làm việc bình thường trong tuần

Số ngày làm việc không mặc nhiên là 22 hoặc 26 ngày mà phụ thuộc vào lịch làm việc, hợp đồng lao động và quy chế của từng doanh nghiệp.

1.1.3. Cách tính lương theo tháng

Lương tháng là tiền lương trả cho một tháng làm việc theo hợp đồng. Nếu người lao động làm đủ thời gian và được hưởng đủ lương trong tháng thì nhận toàn bộ mức lương tháng đã thỏa thuận. Trường hợp cần tính theo ngày công thực tế, doanh nghiệp có thể áp dụng:

Lương theo ngày công = Lương tháng thỏa thuận ÷ Số ngày làm việc bình thường trong tháng × Số ngày được hưởng lương thực tế

Nếu doanh nghiệp có 26 ngày làm việc bình thường trong tháng, công thức là:

Lương theo ngày công = Lương tháng thỏa thuận ÷ 26 × Số ngày được hưởng lương thực tế

Ví dụ: Chị Lan có mức lương thỏa thuận 10.400.000 đồng/tháng. Tháng đó doanh nghiệp có 26 ngày làm việc bình thường nhưng chị chỉ có 24 ngày được hưởng lương. Tiền lương theo ngày công là:

10.400.000 ÷ 26 × 24 = 9.600.000 đồng

Kết quả trên chưa bao gồm phụ cấp, tiền làm thêm giờ, thưởng, bảo hiểm, thuế thu nhập cá nhân và các khoản khấu trừ hợp pháp khác.

1.1.4. Thời giờ làm việc cần lưu ý

Theo Điều 105 Bộ luật Lao động 2019, thời giờ làm việc bình thường không quá 8 giờ/ngày và 48 giờ/tuần. Nếu áp dụng thời giờ làm việc theo tuần, thời gian làm việc bình thường không quá 10 giờ/ngày và 48 giờ/tuần. Nhà nước khuyến khích doanh nghiệp thực hiện tuần làm việc 40 giờ.

Đối với nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại hoặc nguy hiểm, doanh nghiệp phải bảo đảm giới hạn tiếp xúc với yếu tố nguy hiểm, có hại theo quy chuẩn kỹ thuật và pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động.

Ưu điểm của cách tính lương theo thời gian:

  • Công thức rõ ràng, dễ tính và dễ đối chiếu.
  • Phù hợp với công việc hành chính, bán thời gian hoặc làm theo ca.
  • Giúp người lao động dự kiến được thu nhập theo thời gian làm việc.

Hạn chế của cách tính lương theo thời gian:

  • Chưa phản ánh đầy đủ năng suất và chất lượng công việc.
  • Doanh nghiệp phải quản lý bảng chấm công chính xác.
  • Có thể phát sinh sai lệch nếu sử dụng ngày công chuẩn không đúng với lịch làm việc thực tế.

1.4 Cách tính tiền lương theo sản phẩm

Theo Điều 97 của Bộ luật Lao động 2019, người lao động nhận lương theo sản phẩm sẽ được trả lương theo thỏa thuận ban đầu giữa hai bên. Nếu công việc kéo dài qua nhiều tháng, người lao động sẽ được tạm ứng lương hàng tháng dựa trên khối lượng công việc đã hoàn thành trong tháng đó.

Công thức chung về tính lương theo sản phẩm:

Tiền lương theo sản phẩm = Đơn giá sản phẩm x Số lượng sản phẩm hoàn thành

Trong đó, mỗi phương thức tính lương đều có công thức riêng biệt, cụ thể như sau:

Cách tính lương theo sản phẩm trực tiếp cá nhân:

Lương sản phẩm = Số lượng sản phẩm hoàn thành × Đơn giá sản phẩm

Trong đó, đơn giá sản phẩm là giá trị tiền cho mỗi đơn vị sản phẩm.

Ví dụ tính lương theo sản phẩm trực tiếp cá nhân

Một công nhân may được giao nhiệm vụ may áo sơ mi. Đơn giá cho mỗi chiếc áo hoàn thành là 30.000 đồng. Trong tháng, người công nhân hoàn thành 200 chiếc áo đạt tiêu chuẩn chất lượng.

Cách tính: Tiền lương = 200 × 30.000 = 6.000.000 đồng

Như vậy, người công nhân nhận được 6.000.000 đồng tiền lương trong tháng.

Cách tính lương theo sản phẩm tập thể:

Lương sản phẩm = Số lượng sản phẩm hoàn thành bởi tập thể × Đơn giá sản phẩm

Ví dụ tính lương theo sản phẩm tập thể

Một tổ sản xuất gồm 5 công nhân được giao nhiệm vụ sản xuất 1.000 sản phẩm. Đơn giá tiền lương cho mỗi sản phẩm là 20.000 đồng. Trong tháng, cả tổ hoàn thành đủ 1.000 sản phẩm đạt yêu cầu.

Cách tính: Tổng tiền lương của tập thể = 1.000 × 20.000 = 20.000.000 đồng.

Nếu tiền lương được chia đều cho 5 công nhân: Tiền lương mỗi công nhân = 20.000.000 ÷ 5 = 4.000.000 đồng/người.

Như vậy, mỗi công nhân nhận được 4.000.000 đồng tiền lương trong tháng.

Cách tính lương theo sản phẩm gián tiếp:

Lương sản phẩm = Đơn giá sản phẩm phục vụ × Số lượng sản phẩm mà công nhân đạt được

Ví dụ tính lương theo sản phẩm gián tiếp

Một công nhân bảo trì máy móc phục vụ cho bộ phận sản xuất được hưởng đơn giá tiền lương gián tiếp là 5.000 đồng cho mỗi sản phẩm do công nhân trực tiếp sản xuất. Trong tháng, bộ phận sản xuất hoàn thành 2.000 sản phẩm đạt tiêu chuẩn.

Cách tính: Tiền lương = 2.000 × 5.000 = 10.000.000 đồng.

Như vậy, công nhân bảo trì nhận được 10.000.000 đồng tiền lương trong tháng.

Cách tính lương theo sản phẩm có thưởng:

Lương sản phẩm = Lương sản phẩm + [(% tiền thưởng so với sản phẩm × Tỷ lệ % hoàn thành vượt mức sản lượng)/100 × Lương sản phẩm]

Ví dụ tính lương theo sản phẩm có thưởng

Một công nhân được giao sản xuất sản phẩm với đơn giá 20.000 đồng/sản phẩm. Trong tháng, công nhân hoàn thành 1.200 sản phẩm, tương ứng với mức sản lượng định mức là 1.000 sản phẩm. Do vượt mức sản lượng 20%, công nhân được thưởng thêm 10% tiền lương sản phẩm cho phần vượt mức.

Bước 1: Tính tiền lương sản phẩm

1.200 × 20.000 = 24.000.000 đồng.

Bước 2: Tính tiền thưởng

24.000.000 × 10% × 20% = 480.000 đồng.

Bước 3: Tính tổng tiền lương

24.000.000 + 480.000 = 24.480.000 đồng.

Như vậy, tổng tiền lương người công nhân nhận được là 24.480.000 đồng.

Ưu nhược điểm của phương pháp tính lương theo sản phẩm:

  • Ưu điểm:
    • Khuyến khích người lao động làm việc năng suất, cải thiện kỹ năng và tay nghề.
    • Dễ dàng quản lý sản lượng sản phẩm hơn so với việc kiểm soát thời gian làm việc.
  • Nhược điểm:
    • Tạo áp lực về số lượng sản phẩm, nếu định mức không hợp lý, người lao động có thể bị quá tải và chất lượng sản phẩm giảm.
    • Người lao động khó duy trì thu nhập ổn định nếu tay nghề không đồng đều.

1.5 Cách tính tiền lương theo doanh thu

Hiện tại, pháp luật chưa có quy định cụ thể về cách tính tiền lương thưởng dựa trên doanh thu, do việc này phụ thuộc vào nhiều yếu tố như vị trí công việc, chỉ tiêu cá nhân, và tính chất công việc. Mỗi nhân viên trong doanh nghiệp sẽ có phương pháp tính lương thưởng riêng dựa trên đánh giá hiệu quả làm việc.

Một vài cách trả lương theo doanh thu:

  • Trả lương thưởng theo doanh số cá nhân
  • Trả lương thưởng theo doanh số nhóm
  • Những hình thức thưởng kinh doanh khác: phát triển thị trường, công nợ…

Cách tính tiền thưởng dựa trên doanh số:

Lương theo doanh thu = Lương cứng gắn với mức doanh số tối thiểu + Lương thưởng theo tỷ lệ % doanh số

Trong đó: Lương cứng hàng tháng là khoản lương được thỏa thuận từ đầu theo chính sách của công ty.

Ưu nhược điểm của phương pháp tính lương theo doanh thu:

  • Ưu điểm:
    • Thúc đẩy doanh thu: Nhân viên sẽ có động lực để gia tăng doanh số, từ đó tăng khả năng kiếm tiền.
    • Liên kết giữa hiệu suất và thu nhập: Nhân viên sẽ trực tiếp nhận được phần thưởng từ kết quả làm việc của mình, tạo cảm giác công bằng.
  • Nhược điểm:
    • Rủi ro về chất lượng dịch vụ: Nhân viên có thể quá chú trọng vào việc bán hàng mà không chú ý đến chất lượng phục vụ khách hàng.
    • Khó khăn trong việc áp dụng: Mô hình này không dễ dàng thực hiện đối với những công việc không liên quan đến doanh thu cụ thể.

Ví dụ: Chị B là nhân viên kinh doanh tại một công ty với lương cứng hàng tháng là 7 triệu đồng. Theo chính sách của công ty, nếu chị B đạt doanh số tối thiểu là 100 triệu đồng, chị sẽ nhận được thêm 5% hoa hồng trên phần doanh số vượt qua mức tối thiểu đó.

Tháng này, chị B đạt doanh số 150 triệu VND. Lương của chị B sẽ được tính như sau:

  • Lương cứng: 7.000.000 VND
  • Phần doanh số vượt mức tối thiểu: 150 triệu – 100 triệu = 50 triệu VND
  • Tiền thưởng theo doanh số: 50 triệu × 5% = 2.500.000 VND

Tổng lương chị B = Lương cứng + Tiền thưởng theo doanh số = 7.000.000 VND + 2.500.000 VND = 9.500.000 VND

1.6 Cách tính tiền lương khoán

Tiền lương khoán là khoản lương trả cho người lao động theo hình thức khoán, dựa trên khối lượng, chất lượng công việc và thời gian hoàn thành đã thỏa thuận trước.

Công thức tính lương khoán như sau:

Lương khoán = Mức lương khoán × Tỷ lệ % hoàn thành công việc

Ưu nhược điểm của phương pháp tính lương khoán:

  • Ưu điểm:
    • Khuyến khích nhân viên cải thiện năng suất để đáp ứng các tiêu chí đề ra.
    • Những người có hiệu suất làm việc cao sẽ nhận được mức lương tương xứng với nỗ lực của họ.
  • Nhược điểm:
    • Nếu mức khoán không hợp lý, nó có thể tạo ra áp lực lớn cho nhân viên.
    • Việc chỉ khoán theo số lượng tổng thể có thể khiến việc kiểm soát thời gian làm việc và chất lượng công việc trở nên khó khăn.

Ví dụ: Công ty thuê anh A sửa chữa hệ thống điện văn phòng với mức lương khoán 10 triệu VND trong thời gian 5 ngày, yêu cầu đảm bảo an toàn điện. Tỷ lệ % hoàn thành công việc của anh A 90%.

Lương khoán của anh A: Lương khoán = 10.000.000 VND × 90% = 9.000.000 VND.

Trong trường hợp này, anh A sẽ nhận được 9.000.000 VND do chỉ hoàn thành 90% công việc được giao.

Xem thêm: Cách tính lương trong excel

Xem thêm: Nghỉ phép có được tính lương không?

2. Cách tính lương tăng ca

Làm thêm giờ là tình huống phổ biến trong môi trường lao động hiện nay, đặc biệt vào những thời điểm cao điểm công việc. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ cách tính lương làm thêm giờ theo đúng quy định pháp luật.

Việc hiểu sai hoặc không rõ mức hưởng có thể dẫn đến thiệt thòi quyền lợi hoặc tranh chấp không đáng có.

Cách tính làm thêm giờ
Cách tính làm thêm giờ

2.1 Cách tính lương làm thêm vào ngày thường

Vào ngày thường, lương làm thêm phải ít nhất bằng 150% mức lương hàng ngày. Để tính lương cho giờ làm thêm, bạn nhân lương giờ theo mức này.

Công thức tính:

Lương làm thêm 1 giờ = (Lương cơ bản ngày x 150%) / 8

Trong đó, “Lương cơ bản ngày” là lương tháng chia cho số ngày làm việc trong tháng, và số 8 đại diện cho số giờ làm việc chuẩn trong một ngày.

Ví dụ: Bạn có mức lương tháng là 8.000.000 VNĐ và bạn làm thêm giờ vào ngày thường.

  • Tính lương cơ bản ngày:
    • Chia lương tháng cho số ngày làm việc trong tháng. Giả sử tháng có 22 ngày làm việc:
    • Lương cơ bản ngày = 8.000.000 VNĐ / 22 ≈ 363.636 VNĐ
  • Tính lương làm thêm 1 giờ:
    • Nhân lương cơ bản ngày với 150% và chia cho 8 giờ:
    • Lương làm thêm 1 giờ = (363.636 VNĐ x 150%) / 8 ≈ 68.182 VNĐ
    • Vậy, lương làm thêm cho mỗi giờ vào ngày thường là khoảng 68.182 VNĐ.

2.3 Cách tính lương làm thêm vào ngày lễ, Tết

Vào ngày lễ, Tết hoặc ngày nghỉ có lương, lương làm thêm phải ít nhất gấp 3 lần mức lương cơ bản hàng ngày. Khoản này không bao gồm lương của ngày lễ, Tết đối với người lao động hưởng lương theo ngày.

Công thức tính lương làm thêm ngày lễ, Tết:

Lương làm thêm ngày lễ, Tết = Lương cơ bản ngày x 300%

Ví dụ: Giả sử anh B có mức lương tháng là 6.000.000 VND. Để tính lương làm thêm vào ngày lễ:

  • Lương cơ bản hàng ngày = 6.000.000 VND / 26 = 230.769 VND
  • Lương làm thêm vào ngày lễ, Tết = 230.769 VNĐ x 300% = 692.307 VNĐ

Nếu anh B làm thêm một ngày vào dịp lễ, Tết, anh sẽ nhận được 692.307 VNĐ.

Xem thêm: Cách tính lương tăng ca chi tiết nhất hiện nay

Xem thêm: Cách tính lương ca đêm 12 tiếng chi tiết nhất

Xem thêm: Lương ngoài giờ có tính thuế TNCN không?

3. Cách tính lương cho một số trường hợp đặc biệt

Cách tính lương cơ bản công nhân trong một số trường hợp đặc biệt thường đòi hỏi sự linh hoạt và hiểu biết sâu rộng về quy định lao động và chính sách công ty. Trong từng trường hợp tính lương cũng có thể được điều chỉnh để phản ánh sự đòi hỏi và những khó khăn đặc biệt của thời gian làm việc đó.

Cách tính lương cho một số trường hợp đặc biệt
Cách tính lương cho một số trường hợp đặc biệt

3.1 Cách tính lương nghỉ phép có lương

Theo Điều 111 Bộ Luật Lao Động, người lao động có ít nhất 12 tháng làm việc liên tục tại một công ty sẽ được nghỉ hàng năm với nguyên lương từ 12 đến 16 ngày. Đối với mỗi 5 năm làm việc tiếp theo, số ngày nghỉ này sẽ tăng thêm 1 ngày, theo Điều 112 Bộ Luật Lao Động. Các bộ phận nhân sự cần theo dõi chính xác ngày nghỉ có lương để tính lương đúng đắn.

Ngoài số ngày nghỉ hàng năm, người lao động còn được nghỉ hưởng nguyên lương vào các ngày sau, theo Điều 115 Bộ Luật Lao Động:

  • Tết Dương lịch: 1 ngày (1/1 dương lịch).
  • Tết Âm lịch: 5 ngày.
  • Ngày Chiến thắng: 1 ngày (30/4 dương lịch).
  • Ngày Quốc tế lao động: 1 ngày (1/5 dương lịch).
  • Quốc khánh: 2 ngày (2/9 dương lịch và 1 ngày liền kề).
  • Ngày Giỗ Tổ Hùng Vương: 1 ngày (10/3 âm lịch).
  • Kết hôn: 3 ngày.
  • Con đẻ hoặc con nuôi kết hôn: 1 ngày.
  • Khi cha mẹ, cha mẹ nuôi hoặc con đẻ, con nuôi qua đời: 3 ngày.
  • Lao động nước ngoài tại Việt Nam: thêm 1 ngày Tết cổ truyền và 1 ngày Quốc khánh của nước họ.

3.2 Cách tính lương trong trường hợp nghỉ việc

Hai trường hợp nghỉ việc của NLĐ như sau:

  • Nghỉ việc do lỗi của người lao động: Người lao động không được nhận lương còn lại.
  • Nghỉ việc do lỗi của doanh nghiệp: Người lao động sẽ được trả lương theo các điều khoản trong hợp đồng.

Khi xảy ra các yếu tố bất khả kháng như thiên tai, thảm họa, dịch bệnh hoặc yêu cầu di dời địa điểm sản xuất, cùng với việc thiếu hụt điện, nước, và nguyên liệu, hai bên sẽ thỏa thuận về cách tính và chi trả lương như sau:

  • Trường hợp NLĐ ngừng việc dưới 14 ngày: Họ vẫn sẽ nhận được mức lương tối thiểu ít nhất như đã ghi trong hợp đồng.
  • Trường hợp NLĐ ngừng làm việc trên 14 ngày: Mức lương trong thời gian nghỉ sẽ được hai bên thỏa thuận, nhưng phải bảo đảm không thấp hơn mức lương tối thiểu theo quy định của pháp luật.

3.3 Cách tính lương tháng 31 ngày

Đối với người lao động hưởng lương theo tháng, tiền lương được tính căn cứ vào mức lương đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động, số ngày làm việc thực tế và quy định trả lương của doanh nghiệp. Trường hợp doanh nghiệp quy định số ngày công chuẩn dựa trên số ngày làm việc bình thường trong tháng, số ngày công chuẩn sẽ thay đổi tùy theo từng tháng.

Ví dụ, nếu người lao động làm việc từ thứ Hai đến thứ Bảy và nghỉ Chủ nhật, doanh nghiệp có thể xác định số ngày công chuẩn trong tháng 31 ngày là 27 ngày, tháng 30 ngày là 26 ngày và tháng 28 ngày là 24 ngày (tùy lịch làm việc thực tế).

Công thức tính lương tháng 31 ngày:

Lương thực nhận = (Mức lương cơ bản / Số ngày công chuẩn) × Số ngày làm việc thực tế + Tiền thưởng – Các khoản khấu trừ (nếu có).

Trong đó:

  • Mức lương cơ bản: Mức lương tháng được thỏa thuận trong hợp đồng lao động.

  • Số ngày công chuẩn: Số ngày làm việc bình thường theo quy định của doanh nghiệp trong tháng.

  • Số ngày làm việc thực tế: Số ngày người lao động thực tế làm việc trong tháng.

  • Tiền thưởng: Khoản tiền thưởng mà người lao động được hưởng theo quy chế của doanh nghiệp.

  • Các khoản khấu trừ: Bao gồm các khoản bảo hiểm bắt buộc, thuế thu nhập cá nhân và các khoản khấu trừ hợp pháp khác (nếu có).

Ví dụ minh họa:

Anh A làm việc tại Công ty X với mức lương cơ bản là 10.000.000 đồng/tháng. Theo quy định của công ty, người lao động làm việc từ thứ Hai đến thứ Bảy và nghỉ Chủ nhật. Trong tháng 31 ngày, công ty xác định có 27 ngày công chuẩn. Thực tế, anh A đi làm 25 ngày, được thưởng thêm 500.000 đồng và không có khoản phạt hay khấu trừ nào khác.

Cách tính lương:

Bước 1: Tính tiền lương một ngày công.

10.000.000 / 27 = 370.370 đồng/ngày.

Bước 2: Tính tiền lương theo số ngày làm việc thực tế.

370.370 × 25 = 9.259.259 đồng.

Bước 3: Tính tổng tiền lương trong tháng.

9.259.259 + 500.000 = 9.759.259 đồng.

Như vậy, tổng tiền lương anh A nhận được trong tháng 31 ngày là 9.759.259 đồng.

Tương tự, số ngày công chuẩn có thể thay đổi theo số ngày làm việc bình thường của từng tháng:

  • Tháng 30 ngày: Nếu có 26 ngày công chuẩn, người lao động được tính lương dựa trên 26 ngày công này.

  • Tháng 28 ngày: Nếu có 24 ngày công chuẩn, tiền lương được tính dựa trên 24 ngày công này.

Lưu ý: Số ngày công chuẩn không được mặc định cố định cho mọi tháng mà phải căn cứ vào lịch làm việc thực tế và thỏa thuận trả lương của doanh nghiệp. Ngoài ra, khi tính lương thực tế cần xem xét các khoản bảo hiểm bắt buộc, thuế thu nhập cá nhân và những khoản phụ cấp, thưởng hoặc khấu trừ hợp pháp để xác định chính xác số tiền người lao động được nhận.

3.4 Cách tính lương tháng 13 cho người lao động

Cách 1: Tính theo tiền lương trung bình

Nếu người lao động đã làm đủ 12 tháng:

Lương tháng 13 = Tiền lương trung bình của 12 tháng

Ví dụ: Nếu lương của Anh A là 15 triệu đồng/tháng trong cả năm 2021, lương tháng 13 của Anh A sẽ là 15 triệu đồng.

Nếu người lao động làm chưa đủ 12 tháng:

Lương tháng 13 = (Số tháng làm việc trong năm / 12) x Tiền lương trung bình

Ví dụ: Nếu Anh A làm việc từ tháng 3 đến tháng 5 năm 2021 với lương 6 triệu đồng/tháng, thì lương tháng 13 của Anh A sẽ là 1 triệu đồng.

Cách 2: Tính theo lương tháng 12

Nhiều doanh nghiệp thực hiện cách này để đảm bảo quyền lợi cho người lao động:

Lương tháng 13 = Mức lương của tháng 12 liền kề

Ví dụ: Nếu lương tháng 12 là 10.000.000 VND, thì lương tháng 13 cũng sẽ là 10.000.000 VND

4. Ví dụ cách tính lương từ gross đến net năm 2026

Để xác định lương thực nhận, người lao động cần lấy tổng lương gross trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc, thuế thu nhập cá nhân và khoản khấu trừ hợp pháp khác. Ví dụ dưới đây minh họa quy trình tính lương cho một người lao động Việt Nam làm đủ ngày công trong tháng.

Giả định tính lương

Người lao động có các thông tin sau:

  • Lương gross: 20.000.000 đồng/tháng.
  • Tiền lương đóng bảo hiểm: 20.000.000 đồng/tháng.
  • Không có người phụ thuộc.
  • Không phát sinh tiền làm thêm, phụ cấp miễn thuế hoặc khoản giảm trừ khác.
  • Người lao động thuộc diện đóng đầy đủ BHXH, BHYT và BHTN.
  • Mức giảm trừ cho bản thân năm 2026: 15.500.000 đồng/tháng.

Bước 1: Tính các khoản bảo hiểm người lao động đóng

Tỷ lệ bảo hiểm bắt buộc trong ví dụ là 10,5%, gồm BHXH 8%, BHYT 1,5% và BHTN 1%.

Khoản bảo hiểmCách tínhSố tiền
BHXH20.000.000 × 8%1.600.000 đồng
BHYT20.000.000 × 1,5%300.000 đồng
BHTN20.000.000 × 1%200.000 đồng
Tổng bảo hiểm20.000.000 × 10,5%2.100.000 đồng

Bước 2: Xác định thu nhập tính thuế

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế − Bảo hiểm bắt buộc − Giảm trừ gia cảnh

Áp dụng vào ví dụ:

20.000.000 − 2.100.000 − 15.500.000 = 2.400.000 đồng

Người lao động không có người phụ thuộc nên chỉ được tính mức giảm trừ cho bản thân. Nếu có người phụ thuộc đủ điều kiện, mỗi người được giảm trừ thêm 6.200.000 đồng/tháng.

Bước 3: Tính thuế thu nhập cá nhân

Thu nhập tính thuế 2.400.000 đồng thuộc bậc 1 của biểu thuế lũy tiến từng phần, áp dụng thuế suất 5%.

Thuế TNCN = 2.400.000 × 5% = 120.000 đồng

Bước 4: Tính lương net thực nhận

Lương net = Lương gross − Bảo hiểm bắt buộc − Thuế TNCN

Kết quả:

20.000.000 − 2.100.000 − 120.000 = 17.780.000 đồng

Bảng tổng hợp từ gross đến net

Khoản mụcSố tiền
Lương gross20.000.000 đồng
Trừ BHXH1.600.000 đồng
Trừ BHYT300.000 đồng
Trừ BHTN200.000 đồng
Trừ thuế TNCN120.000 đồng
Lương net thực nhận17.780.000 đồng

Như vậy, với lương gross 20 triệu đồng/tháng và các giả định trên, người lao động nhận khoảng 17,78 triệu đồng sau khi trừ bảo hiểm và thuế TNCN. Kết quả thực tế có thể thay đổi nếu tiền lương đóng bảo hiểm khác lương gross, người lao động có người phụ thuộc hoặc phát sinh phụ cấp, làm thêm giờ và khoản miễn, giảm khác.

AZTAX cung cấp mẫu bảng tính lương theo công thức 3P bằng file Excel, gồm 2 mẫu tham khảo, giúp doanh nghiệp xây dựng và quản lý tiền lương dựa trên vị trí công việc, năng lực cá nhân và kết quả thực hiện nhiệm vụ. File có thể chỉnh sửa linh hoạt theo cơ cấu nhân sự và chính sách lương của từng đơn vị.

Mẫu bảng tính lương theo công thức 3P
Mẫu bảng tính lương theo công thức 3P

5. Những nguyên tắc tính lương trong doanh nghiệp

Trong doanh nghiệp, việc áp dụng những nguyên tắc tính lương đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì tính công bằng và động viên cho nhân viên. Một trong những nguyên tắc quan trọng là tính công bằng, nơi mức lương phản ánh đúng giá trị và đóng góp của mỗi nhân viên.

Những nguyên tắc tính lương trong doanh nghiệp
Những nguyên tắc tính lương trong doanh nghiệp

4.1 Kỳ hạn lương

Cách thức nhận lương của bạn phụ thuộc vào hình thức trả lương đã thỏa thuận với công ty.

  • Trường hợp trả lương theo giờ, ngày hoặc tuần: Người lao động sẽ nhận lương ngay sau khi hoàn thành công việc hoặc có thể được gộp lại, nhưng không quá 15 ngày.
  • Trường hợp trả lương theo tháng: Người lao động sẽ nhận lương hàng tháng hoặc nửa tháng một lần.
  • Trường hợp trả lương theo sản phẩm hoặc khoán: Thời gian nhận lương sẽ linh hoạt và tùy thuộc vào thỏa thuận với người sử dụng lao động. Người lao động cũng có thể nhận tạm ứng hàng tháng dựa trên khối lượng công việc đã hoàn thành.

4.2 Nguyên tắc trả lương

Theo Điều 94 Bộ luật Lao động 2019, các nguyên tắc trả lương được quy định như sau:

  • Người lao động có quyền nhận lương một cách đầy đủ và đúng hạn, cho dù phương thức thanh toán là tiền mặt, chuyển khoản ngân hàng, hay thông qua bên thứ ba.
  • Người sử dụng lao động không được phép can thiệp vào quyền quyết định của người lao động trong việc chi tiêu lương. Họ cũng không thể yêu cầu người lao động phải sử dụng tiền lương cho việc mua sắm hàng hóa hoặc dịch vụ mà họ hoặc bên thứ ba chỉ định.
  • Trong trường hợp xảy ra sự kiện bất khả kháng, nếu người sử dụng lao động đã nỗ lực hết sức nhưng vẫn không thể trả lương đúng hạn theo thỏa thuận, thì họ không được phép chậm trả quá 1 tháng:
    • Nếu thời gian chậm lương dưới 15 ngày, sẽ không cần phải bồi thường thêm.
    • Nếu chậm lương trên 15 ngày, người sử dụng lao động phải thanh toán thêm một khoản tương đương với số tiền chậm trả, tính theo lãi suất tối đa huy động tiền gửi có kỳ hạn 1 tháng mà Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm thanh toán lương.
  • Nếu không có quy định về lãi suất tối đa từ Ngân hàng Nhà nước, thì lãi suất này sẽ được xác định theo lãi suất huy động tiền gửi có kỳ hạn 1 tháng của ngân hàng thương mại mà doanh nghiệp, cơ quan mở tài khoản giao dịch thông báo tại thời điểm thanh toán.
  • Mỗi doanh nghiệp có thể áp dụng các phương pháp tính lương khác nhau cho từng vị trí nhằm đảm bảo sự công bằng và hợp lý cho người lao động.

4.3 Hình thức trả lương

Tại Điều 96 Bộ luật Lao động 2019 có quy định như sau:

Hình thức trả lương

1. Người sử dụng lao động và người lao động thỏa thuận về hình thức trả lương theo thời gian, sản phẩm hoặc khoán.

2. Lương được trả bằng tiền mặt hoặc trả qua tài khoản cá nhân của người lao động được mở tại ngân hàng.

Trường hợp trả lương qua tài khoản cá nhân của người lao động được mở tại ngân hàng thì người sử dụng lao động phải trả các loại phí liên quan đến việc mở tài khoản và chuyển tiền lương.

3. Chính phủ quy định chi tiết Điều này.

Đồng thời, tại khoản 1 Điều 94 Bộ luật Lao động 2019 có quy định như sau:

Nguyên tắc trả lương

1. Người sử dụng lao động phải trả lương trực tiếp, đầy đủ, đúng hạn cho người lao động. Trường hợp người lao động không thể nhận lương trực tiếp thì người sử dụng lao động có thể trả lương cho người được người lao động ủy quyền hợp pháp.

…

Người lao động hiện nay có thể lựa chọn nhận lương qua tài khoản ngân hàng cá nhân hoặc trực tiếp bằng tiền mặt tùy theo thỏa thuận với doanh nghiệp. Nếu chọn hình thức nhận tiền mặt nhưng không thể có mặt khi chi trả thì người lao động hoàn toàn có thể ủy quyền cho người khác nhận thay

Hiểu đúng cách tính lương không chỉ giúp người lao động bảo vệ quyền lợi mà còn hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng hệ thống đãi ngộ minh bạch. Đây là yếu tố then chốt trong việc tạo dựng niềm tin và giữ chân nhân sự. Nếu bạn đang cần thông tin chi tiết và chính xác hơn về cách tính lương công nhân, đừng ngần ngại liên hệ với AZTAX qua HOTLINE: 0932.383.089 để được tư vấn cụ thể hơn nhé!

6. Các câu hỏi thường gặp

Câu 1: Cách tính lương cơ bản được xác định như thế nào?

Cách tính lương cơ bản phụ thuộc vào hình thức trả lương của doanh nghiệp hoặc quy định Nhà nước. Thông thường, lương được xác định dựa trên mức lương thỏa thuận hoặc hệ số lương nhân với mức lương cơ sở, làm căn cứ tính các khoản thu nhập khác.

Câu 2: Cách tính lương theo ngày công ra sao?

Lương theo ngày công được tính bằng cách lấy mức lương tháng chia cho số ngày làm việc tiêu chuẩn trong tháng, sau đó nhân với số ngày làm việc thực tế. Phương pháp này giúp đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong việc trả lương.

Câu 3: Cách tính lương làm thêm giờ như thế nào?

Lương làm thêm giờ được tính dựa trên mức lương giờ thực trả, nhân với hệ số theo quy định pháp luật. Cụ thể, làm thêm ngày thường, ngày nghỉ hoặc ngày lễ sẽ có mức hệ số khác nhau nhằm đảm bảo quyền lợi cho người lao động.

Câu 4: Cách tính lương có bao gồm phụ cấp không?

Trong nhiều trường hợp, cách tính lương tổng thu nhập có bao gồm các khoản phụ cấp như chức vụ, trách nhiệm, độc hại hoặc thâm niên. Tuy nhiên, việc tính hay không phụ thuộc vào quy chế lương và chính sách của từng đơn vị sử dụng lao động.

Câu 5: Những yếu tố nào ảnh hưởng đến cách tính lương?

Cách tính lương chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như vị trí công việc, trình độ chuyên môn, kinh nghiệm, hiệu suất làm việc và quy định nội bộ. Ngoài ra, các chính sách pháp luật về tiền lương cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xác định mức lương.

5/5 - (5 bình chọn)
5/5 - (5 bình chọn)
facebook-icon
zalo-icon
phone-icon
whatsapp-icon