Hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt chi tiết và chính xác nhất

Hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt

Hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt là một phần quan trọng trong công tác ghi chép các khoản thu chi của doanh nghiệp. Để hỗ trợ kế toán thực hiện công việc này một cách hiệu quả nhất, dưới đây AZTAX sẽ hướng dẫn bạn cách hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp chi tiết và chính xác nhất.

1. Thuế tiêu thụ đặc biệt là gì?

Thuế tiêu thụ đặc biệt là loại thuế gián thu áp dụng cho một số hàng hóa và dịch vụ xa xỉ, nhằm điều chỉnh việc sản xuất, nhập khẩu và tiêu dùng trong xã hội.

thuế tiêu thụ đặc biệt là gì?
thuế tiêu thụ đặc biệt là gì?

1.1 Tài khoản sử dụng để tính thuế tiêu thu đặc biệt

Tài khoản 3332 được sử dụng để ghi nhận người có nghĩa vụ nộp thuế tiêu thụ đặc biệt theo quy định của pháp luật. Trong trường hợp giao dịch xuất nhập khẩu ủy thác, chỉ bên giao ủy thác sử dụng tài khoản này, không áp dụng cho bên nhận ủy thác.

Cấu trúc:

  • Tăng bên Có (số tiền thuế TTĐB phải nộp)
  • Giảm bên Nợ (số tiền thuế TTĐB đã nộp)
  • Số dư: Có thể là bên Nợ hoặc bên Có
  • Số dư bên Có: Phản ánh số tiền thuế TTĐB còn phải nộp vào ngân sách Nhà nước.
  • Số dư bên Nợ (nếu có) của tài khoản 3332 biểu thị số tiền thuế TTĐB đã nộp lớn hơn số tiền phải nộp cho Nhà nước.

1.2 Vai trò của thuế tiêu thụ đặc biệt

Thuế tiêu thụ đặc biệt thuế áp dụng cho một số hàng hóa đặc biệt do các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh hoặc nhập khẩu và tiêu thụ tại Việt Nam. Loại thuế này đánh vào các hàng hóa và dịch vụ xa xỉ hoặc có khả năng gây hại cho sức khỏe và môi trường, nhằm điều tiết mức tiêu thụ của chúng.

Mặc dù doanh nghiệp trực tiếp sản xuất hàng hóa phải nộp thuế TTĐB, nhưng người tiêu dùng cuối cùng lại là người chịu thuế vì khoản thuế này đã được cộng vào giá bán. Doanh nghiệp chỉ đóng vai trò thu hộ nhà nước khoản thuế này từ người tiêu dùng và có trách nhiệm nộp lại cho nhà nước.

2. Hướng dẫn cách hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt

Cách hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt
Cách hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt

2.1 Trường hợp bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ.

Đối với trường hợp khi phải tách ngay thuế tiêu thụ đặc biệt và nộp tại thời điểm giao dịch, kế toán sẽ phản ánh doanh thu từ bán hàng và cung cấp dịch vụ mà không tính vào đó thuế tiêu thụ đặc biệt. Cách ghi sổ sẽ như sau:

  • Ghi Nợ vào các tài khoản: 111, 112, 131 (tổng số tiền thanh toán)
  • Ghi Có vào tài khoản 511 – Doanh thu từ bán hàng và cung cấp dịch vụ
  • Ghi Có vào tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt

Trong trường hợp không thể tách ngay thuế tiêu thụ đặc biệt và phải nộp ngay tại thời điểm giao dịch, kế toán sẽ phản ánh tổng doanh thu từ bán hàng và cung cấp dịch vụ kèm theo cả thuế tiêu thụ đặc biệt. Khi xác định số thuế cần nộp định kỳ, kế toán sẽ ghi giảm số tiền doanh thu theo cách sau:

  • Nợ vào tài khoản 511 – Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
  • Có vào tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt.

2.2 Trường hợp nhập khẩu hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt

Khi nhập khẩu hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, quy trình kế toán dựa trên hoá đơn mua hàng nhập khẩu và thông báo nộp thuế từ cơ quan có thẩm quyền. Để xác định số thuế tiêu thụ đặc biệt cần nộp cho hàng nhập khẩu, kế toán thực hiện các bước sau:

Hàng nhập khẩu chính:

  • Nợ các tài khoản 152, 156, 211, 611, … (Tổng giá trị nhập khẩu).
  • Có tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Hàng tạm nhập – tái xuất không thuộc quyền sở hữu:

  • Nợ tài khoản 138 – Phải thu khác.
  • Có tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Khi nộp tiền thuế tiêu thụ đặc biệt vào Ngân sách Nhà nước, ghi:

  • Nợ vào tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt
  • Có vào các tài khoản 111, 112.

Kế toán hoàn thuế tiêu thụ đặc biệt đã nộp ở khâu nhập khẩu:

  • Thuế TTĐB đã nộp ở khâu nhập khẩu, được hoàn khi tái xuất hàng hóa, ghi:
    • Nợ TK 3332 – Thuế TTĐB
    • Có TK 632 – Giá vốn hàng bán (nếu xuất hàng để bán)
    • Có các TK 152, 153, 156 (nếu xuất hàng trả lại).
  • Thuế TTĐB đã nộp ở khâu nhập khẩu, được hoàn khi tái xuất TSCĐ, ghi:
    • Nợ TK 3332 – Thuế TTĐB
    • Có TK 211 – Tài sản cố định hữu hình (nếu xuất trả lại TSCĐ)
    • Có TK 811 – Chi phí khác (nếu bán TSCĐ).
  • Thuế TTĐB đã nộp ở khâu nhập khẩu nhưng hàng hóa không thuộc quyền sở hữu của đơn vị, được hoàn khi tái xuất, ghi:
    • Nợ TK 3332 – Thuế TTĐB
    • Có TK 138 – Phải thu khác.
  • Kế toán thuế TTĐB phải nộp khi bán hàng hóa, TSCĐ, cung cấp dịch vụ nhưng sau đó được giảm, được hoàn, khoản tiền này ghi nhận vào thu nhập khác:
    • Nợ TK 3332 – Thuế TTĐB
    • Có TK 711 – Thu nhập khác.

2.3 Trường hợp hàng nhập khẩu tiêu dùng nội bộ

Khi xuất sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt để tiêu dùng nội bộ, cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo mà không thu tiền, số thuế TTĐB phải nộp vẫn phải được ghi nhận như bình thường:

  • Nợ vào các tài khoản 641, 642
  • Có vào các tài khoản 154, 155
  • Có vào tài khoản 3332 – Thuế TTĐB.

2.4 Trường hợp nhập khẩu ủy thác

Khi nhận thông báo về nghĩa vụ nộp thuế tiêu thụ đặc biệt từ bên nhận ủy thác, bên giao ủy thác ghi nhận số thuế cần nộp bằng cách:

  • Nợ các tài khoản 152, 156, 211, 611, … (Tổng giá trị nghĩa vụ nộp thuế).
  • Có tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt.

Khi nhận được chứng từ nộp thuế từ bên nhận ủy thác, bên giao ủy thác giảm nghĩa vụ thuế tiêu thụ đặc biệt đối với ngân sách nhà nước.

  • Nợ tài khoản 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt.
  • Có các tài khoản 111, 112 (nếu thanh toán ngay cho bên nhận ủy thác).
  • Tài khoản 3388 được sử dụng để ghi nhận số tiền còn phải thanh toán nếu chưa thanh toán ngay tiền thuế tiêu thụ đặc biệt cho bên nhận ủy thác.
  • Có tài khoản 138 – Phải thu khác (ghi giảm số tiền đã ứng cho bên nhận ủy thác để nộp thuế tiêu thụ đặc biệt).

Khi bên nhận ủy thác không phản ánh số thuế phải nộp:

  • Nợ tài khoản 138 – Phải thu khác (phải thu lại số tiền đã nộp hộ).
  • Nợ tài khoản 3388 – Phải trả khác (trừ vào số tiền đã nhận của bên giao ủy thác).
  • Có các tài khoản 111, 112.

2.5 Khi nộp tiền thuế tiêu thụ đặc biệt vào Ngân sách Nhà nước

Khi nộp tiền thuế tiêu thụ đặc biệt vào Ngân sách Nhà nước nội dung phải ghi như sau:

  • Nợ TK 3332 – Thuế tiêu thụ đặc biệt
  • Có các TK 111, 112

2.6 Kế toán thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp khi bán hàng hóa, tài sản cố định, cung cấp dịch vụ nhưng sau đó được giảm

Khi nhận được thông báo của cơ quan có thẩm quyền về số thuế ở khâu bán được giảm, được hoàn, ghi:

  • Nợ TK 3332 – Thuế thu nhập đặc biệt
  • Có TK 711 – Thu nhập khác.

2.7 Trường hợp xuất sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt để tiêu dùng nội bộ, cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo không thu tiền

Xuất sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt để tiêu dùng nội bộ, cho, biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo không thu tiền ghi như sau:

  • Nợ các TK 641, 642
  • Có các TK 154, 155
  • Có TK 3332 – Thuế thu nhập đặc biệt.

3. Nguyên tắc hạch toán Tài khoản 3332 – Thuế Tiêu Thụ Đặc Biệt

Nguyên tắc hạch toán Tài khoản 3332 – Thuế Tiêu Thụ Đặc Biệt
Nguyên tắc hạch toán Tài khoản 3332 – Thuế Tiêu Thụ Đặc Biệt

Doanh nghiệp bán sản phẩm, hàng hoá chịu thuế tiêu thụ đặc biệt ghi nhận doanh thu không tính cả thuế TTĐB. Trong trường hợp không thể tách ngay được số thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp khi ghi nhận doanh thu, thì doanh thu sẽ được tính cả thuế, nhưng cần ghi giảm doanh thu định kỳ cho số thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp. Trong mọi trường hợp, chỉ tiêu “Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ” và chỉ tiêu “Các khoản giảm trừ doanh thu” của Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh không bao gồm số thuế TTĐB phải nộp khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ.

Các doanh nghiệp nhập khẩu hoặc mua nội địa hàng hoá, tài sản cố định chịu thuế tiêu thụ đặc biệt sẽ ghi nhận số thuế phải nộp vào giá gốc hàng nhập kho hoặc nguyên giá TSCĐ. Trong trường hợp doanh nghiệp nhập khẩu hàng hộ nhưng không có quyền sở hữu hàng hóa, ví dụ như giao dịch tạm nhập – tái xuất hộ bên thứ ba, số thuế nhập khẩu phải nộp sẽ không được tính vào giá trị hàng hóa mà được ghi nhận là khoản phải thu khác.

Việc kế toán số thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) được hoàn, giảm thường được thực hiện theo các nguyên tắc sau:

  • Đối với thuế TTĐB đã nộp khi nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ: Nếu được hoàn, sẽ ghi giảm vào giá vốn hàng bán (đối với việc xuất hàng để bán) hoặc giảm vào giá trị hàng hóa (đối với việc xuất trả lại do vay, mượn…).
  • Đối với thuế TTĐB đã nộp khi nhập khẩu tài sản cố định (TSCĐ): Nếu được hoàn, sẽ ghi giảm vào chi phí khác (đối với việc bán TSCĐ) hoặc giảm vào nguyên giá TSCĐ (đối với việc xuất trả lại).
  • Đối với thuế TTĐB đã nộp khi nhập khẩu hàng hóa, TSCĐ nhưng đơn vị không có quyền sở hữu: Nếu được hoàn, sẽ ghi giảm vào khoản phải thu khác.
  • Đối với thuế TTĐB phải nộp khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ nhưng sau đó được hoàn, giảm: Kế toán sẽ ghi nhận vào thu nhập khác.

Trên đây là những thông tin quan trọng về hạch toán thuế tiêu thụ đặc biệt phải nộp mà kế toán viên cần hiểu rõ. Chúng tôi hy vọng rằng những thông tin này từ AZTAX sẽ mang lại giá trị cho bạn. Nếu quý khách hàng có bất kỳ thắc mắc nào và cần được tư vấn cũng như hỗ trợ, hãy liên hệ ngay với AZTAZ để được giải đáp nhé!

Đánh giá post
Đánh giá post
zalo-icon
facebook-icon
phone-icon