Người lao động nghỉ ngang có được rút BHXH một lần không?

Việc nhận BHXH 1 lần có cần quyết định thôi việc hay không là thắc mắc phổ biến của nhiều người lao động sau khi nghỉ việc. Bởi lẽ, hồ sơ hưởng BHXH một lần luôn yêu cầu các giấy tờ chứng minh thời điểm chấm dứt hợp đồng, nhưng không phải ai cũng nắm rõ quy định cụ thể. Hiểu đúng về yêu cầu hồ sơ sẽ giúp người lao động tránh thiếu sót khi nộp, rút ngắn thời gian giải quyết và đảm bảo quyền lợi được chi trả đầy đủ. Cùng AZTAX tìm hiểu ngay sau đây nhé!

Nội Dung Bài Viết

1. Làm thủ tục nhận BHXH 1 lần có cần quyết định thôi việc không?

Theo Quyết định 166/QĐ-BHXH năm 2019 về Quy trình giải quyết hưởng chế độ bảo hiểm xã hội và chi trả BHXH, hồ sơ để nhận BHXH một lần được tiếp nhận từ chính người lao động hoặc các đơn vị sử dụng lao động, UBND xã/phường mà không bắt buộc phải có quyết định thôi việc.

Cụ thể, hồ sơ bao gồm:

Sổ BHXH chính thức.
Đơn đề nghị hưởng BHXH một lần theo mẫu 14-HSB.
Trường hợp ra nước ngoài định cư, cần kèm theo các giấy tờ chứng minh: hộ chiếu nước ngoài, thị thực nhập cảnh, giấy tờ xác nhận nhập quốc tịch, hoặc thẻ cư trú dài hạn.
Trường hợp mắc bệnh hiểm nghèo hoặc suy giảm khả năng lao động nặng, cần nộp trích sao/tóm tắt hồ sơ bệnh án hoặc biên bản giám định sức khỏe.
Các giấy tờ liên quan khác nếu có, như hóa đơn phí giám định hoặc bảng kê chi tiết nội dung giám định.

Đối với người lao động là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam, hồ sơ chỉ cần đơn đề nghị và các giấy tờ liên quan đến giám định sức khỏe nếu có.

Như vậy, theo quy định hiện hành, người lao động khi làm thủ tục rút BHXH một lần không cần phải có giấy quyết định nghỉ việc. Việc chỉ cần nộp sổ BHXH và đơn đề nghị giúp thủ tục nhanh chóng, thuận tiện hơn mà vẫn đảm bảo đầy đủ quyền lợi của người lao động.

2. Cách tính mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần

Theo khoản 2 Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần được xác định dựa trên thời gian đã đóng BHXH như sau:

Đóng trước năm 2014: mỗi năm đóng được 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng làm cơ sở đóng BHXH.
Đóng từ năm 2014 trở đi: mỗi năm đóng được 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng làm cơ sở đóng BHXH.
Đóng chưa đủ 1 năm: mức hưởng bằng tổng số tiền đã đóng, nhưng không vượt quá 2 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH.

Như vậy, tổng số tiền nhận được khi rút BHXH một lần được tính theo công thức kết hợp giữa thời gian đóng trước và sau năm 2014, cộng với khoản đóng chưa đủ 1 năm nế

3. Người lao động được nhận BHXH một lần trong trường hợp nào?

Theo khoản 1 Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, người lao động tham gia BHXH bắt buộc có quyền yêu cầu nhận bảo hiểm xã hội một lần trong các trường hợp sau:

Đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ thời gian đóng BHXH:
- Nam, nữ đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ 20 năm đóng BHXH;
- Lao động nữ là người hoạt động chuyên trách hoặc không chuyên trách tại xã, phường, thị trấn chưa đủ 15 năm đóng BHXH và không tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện.
Ra nước ngoài định cư: Người lao động chuyển ra nước ngoài để định cư và có nguyện vọng nhận BHXH một lần.
Mắc bệnh hiểm nghèo, nguy cơ tử vong cao:
- Các bệnh như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng;
- Nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS;
- Hoặc các bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.
Đối tượng phục vụ quân đội, công an, cơ yếu không đủ điều kiện lương hưu:
- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như quân nhân;
- Hạ sĩ quan, chiến sĩ quân đội nhân dân, hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân phục vụ có thời hạn; học viên quân đội, công an, cơ yếu đang theo học và hưởng sinh hoạt phí.

Như vậy, người lao động chỉ được rút BHXH một lần khi thuộc một trong các trường hợp trên, và phải có yêu cầu trực tiếp với cơ quan BHXH.

4. Người lao động nghỉ ngang có được rút BHXH một lần không?

Người lao động nghỉ việc giữa chừng vẫn có quyền nhận bảo hiểm xã hội một lần, nhưng cần đáp ứng các điều kiện theo Điều 60 Luật BHXH 2014 và Khoản 1, Điều 8 Nghị định 115/2015/NĐ-CP.

Cụ thể:

Đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ thời gian đóng BHXH:
- Nam, nữ đủ tuổi nhưng chưa đủ 20 năm đóng BHXH;
- Lao động nữ là người chuyên trách hoặc không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn chưa đủ 15 năm đóng BHXH và không tham gia BHXH tự nguyện.
Nghỉ việc trước khi đủ điều kiện lương hưu: Người lao động sau khi nghỉ việc nhưng chưa đủ 20 năm đóng BHXH và không tiếp tục tham gia BHXH.
Ra nước ngoài định cư: Người lao động chuyển ra nước ngoài để định cư có thể nhận BHXH một lần ngay.
Mắc bệnh hiểm nghèo: Các bệnh nguy hiểm tới tính mạng như xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, ung thư, bại liệt, nhiễm HIV giai đoạn AIDS và các bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế.
Trường hợp phục viên, xuất ngũ, thôi việc nhưng không đủ điều kiện hưởng lương hưu:
- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ hoặc chuyên môn kỹ thuật công an; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như quân nhân;
- Hạ sĩ quan, chiến sĩ quân đội hoặc công an phục vụ có thời hạn; học viên quân đội, công an, cơ yếu đang theo học và hưởng sinh hoạt phí.

Lưu ý:

Với những trường hợp đặc biệt như mắc bệnh hiểm nghèo, ra nước ngoài định cư, người lao động có thể nhận BHXH một lần ngay.
Với trường hợp nghỉ ngang bình thường mà không thuộc các nhóm đặc biệt, phải chờ ít nhất 12 tháng kể từ khi nghỉ việc và không tham gia BHXH tự nguyện mới được rút BHXH một lần.

5. Một số câu hỏi thường gặp

Câu 1: Nhận BHXH một lần có bắt buộc phải có quyết định thôi việc không?

Không. Hồ sơ rút bảo hiểm xã hội một lần theo quy định hiện hành không yêu cầu giấy quyết định nghỉ việc. Người lao động chỉ cần sổ BHXH và đơn đề nghị theo mẫu 14-HSB (và các giấy tờ bổ sung nếu thuộc trường hợp đặc biệt).

Câu 2: Nghỉ ngang có được rút BHXH một lần ngay không?

Nếu không thuộc trường hợp đặc biệt, người lao động phải chờ ít nhất 12 tháng kể từ khi nghỉ việc và không tham gia BHXH tự nguyện.
Nếu thuộc trường hợp đặc biệt (bệnh hiểm nghèo, ra nước ngoài định cư…), có thể rút ngay mà không cần quyết định thôi việc.

Như vậy, người lao động hoàn toàn yên tâm khi thực hiện thủ tục rút bảo hiểm xã hội một lần, nhận BHXH 1 lần có cần quyết định thôi việc hay không cũng không còn là băn khoăn. Hồ sơ chỉ cần sổ BHXH, đơn đề nghị và các giấy tờ bổ sung theo từng trường hợp đặc biệt, mà không bắt buộc phải có quyết định nghỉ việc từ cơ quan cũ. Nếu bạn còn thắc mắc hãy liên hệ ngay với AZTAX để được hỗ trợ và tư vấn miễn phí nhé!