Có nên rút BHXH 1 lần không là thắc mắc của nhiều người lao động khi nghỉ việc hoặc gặp khó khăn về tài chính. Việc nhận BHXH một lần giúp có ngay một khoản tiền để giải quyết nhu cầu trước mắt, nhưng cũng đồng nghĩa với việc từ bỏ nhiều quyền lợi trong tương lai như lương hưu, bảo hiểm y tế và các chế độ liên quan. Vậy có nên rút BHXH 1 lần, trường hợp nào nên hoặc không nên lựa chọn phương án này? Thông qua bài viết này, AZTAX sẽ cung cấp những thông tin cần thiết về việc rút BHXH 1 lần, giúp bạn cân nhắc kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định.
1. Có nên rút BHXH 1 lần không?
Việc có nên rút BHXH 1 lần không phụ thuộc vào nhu cầu tài chính, kế hoạch nghề nghiệp và mục tiêu của mỗi người lao động. Rút BHXH 1 lần giúp người lao động nhận ngay một khoản tiền để giải quyết khó khăn trước mắt, tuy nhiên quyết định này cũng đồng nghĩa với việc từ bỏ nhiều quyền lợi lâu dài như lương hưu, bảo hiểm y tế miễn phí khi về già và các chế độ tử tuất theo quy định.
Nếu bạn đang gặp khó khăn về tài chính hoặc thuộc trường hợp đủ điều kiện hưởng BHXH 1 lần theo quy định, việc rút BHXH có thể là giải pháp phù hợp. Ngược lại, nếu có kế hoạch tiếp tục tham gia BHXH hoặc mong muốn đảm bảo nguồn thu nhập ổn định khi nghỉ hưu, việc bảo lưu thời gian đóng BHXH sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn trong dài hạn.
Vì vậy, trước khi quyết định nhận BHXH 1 lần, người lao động nên cân nhắc kỹ giữa lợi ích trước mắt và quyền lợi lâu dài để lựa chọn phương án phù hợp với hoàn cảnh của mình hiện tại. Trong phần tiếp theo, AZTAX sẽ phân tích những lý do quan trọng mà người lao động cần cân nhắc trước khi đưa ra quyết định.
2. 05 Lý do người lao động nên cân nhắc trước khi nhận BHXH 1 lần
Việc rút BHXH 1 lần có thể giúp người lao động giải quyết nhu cầu tài chính trước mắt. Tuy nhiên, nếu lựa chọn hưởng BHXH 1 lần quá sớm, người lao động sẽ không còn đủ điều kiện để hưởng nhiều chế độ an sinh quan trọng theo quy định của pháp luật.
Dưới đây là 05 quyền lợi mà người lao động có thể đánh đổi khi quyết định nhận BHXH 1 lần.
Mất quyền hưởng lương hưu khi đến tuổi nghỉ hưu
- Lương hưu là nguồn thu nhập ổn định giúp người lao động đảm bảo cuộc sống sau khi nghỉ việc. Theo quy định hiện hành, người lao động đủ tuổi nghỉ hưu và đáp ứng điều kiện về thời gian đóng BHXH sẽ được hưởng lương hưu hằng tháng.
- Khi rút BHXH 1 lần, toàn bộ thời gian đã tham gia BHXH sẽ không còn được sử dụng để tính hưởng lương hưu. Điều này đồng nghĩa với việc người lao động có thể mất cơ hội được nhận khoản thu nhập ổn định khi về già.
Mất quyền lợi bảo hiểm y tế miễn phí
- Một trong những quyền lợi quan trọng của người hưởng lương hưu là được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí theo quy định tại Điều 2 Nghị định 146/2018/NĐ-CP.
- Nếu lựa chọn hưởng BHXH 1 lần, người lao động sẽ không còn đủ điều kiện để hưởng quyền lợi này khi đến tuổi nghỉ hưu. Đồng thời, chi phí khám chữa bệnh sau này sẽ phải tự chi trả hoặc tham gia BHYT theo hình thức khác.
Số tiền nhận được thấp hơn tổng mức đóng và giá trị quyền lợi dài hạn
- Nhiều người cho rằng nhận BHXH 1 lần sẽ lấy lại toàn bộ số tiền đã đóng, tuy nhiên thực tế không hoàn toàn như vậy.
- Mỗi năm, tổng mức đóng vào quỹ BHXH tương đương 22% tiền lương/tháng, tương ứng khoảng 2,64 tháng tiền lương trong một năm (22% × 12 tháng). Trong khi đó, mức hưởng BHXH 1 lần chỉ được tính:
- 1,5 tháng mức bình quân tiền lương đóng BHXH đối với thời gian tham gia trước năm 2014.
- 02 tháng mức bình quân tiền lương đóng BHXH đối với thời gian tham gia từ năm 2014 trở đi.
Như vậy, xét riêng về mức đóng và mức hưởng, người lao động có thể nhận thấp hơn so với tổng giá trị đã đóng vào quỹ BHXH. Bên cạnh đó, khi rút BHXH 1 lần, người lao động cũng không còn được hưởng khoản điều chỉnh lương hưu theo chỉ số giá tiêu dùng và tốc độ tăng trưởng kinh tế theo quy định của Nhà nước.
Mất quyền hưởng chế độ tử tuất
- Khi người tham gia BHXH đủ điều kiện qua đời, thân nhân có thể được hưởng chế độ tử tuất, bao gồm:
- Trợ cấp mai táng, khoản trợ cấp có giá trị tương đương 10 lần mức lương cơ sở theo quy định hiện hành.
- Trợ cấp tuất hằng tháng, với mức hưởng từ 50% đến 70% mức lương cơ sở, tùy thuộc vào từng đối tượng thân nhân.
Nếu đã rút BHXH 1 lần, người lao động có thể không còn đủ điều kiện để thân nhân được hưởng các chế độ này theo quy định của pháp luật.
Không thể cộng nối thời gian đóng BHXH
- Sau khi nhận BHXH 1 lần, thời gian đã đóng BHXH trước đó sẽ không được cộng nối để tính hưởng lương hưu hoặc các chế độ BHXH khác.
- Trong trường hợp người lao động tiếp tục tham gia BHXH sau này, thời gian đóng sẽ được tính lại theo quy định, khiến quá trình tích lũy để đủ điều kiện hưởng lương hưu kéo dài hơn.
Xem thêm: Nghỉ việc bao lâu thì được hưởng bhxh 1 lần
3. Những trường hợp nên và không nên rút BHXH 1 lần
Việc rút BHXH 1 lần có thể là giải pháp phù hợp với một số người lao động, nhưng không phải ai cũng nên lựa chọn. Dưới đây là những trường hợp nên và không nên rút BHXH 1 lần để bạn tham khảo trước khi đưa ra quyết định.
Trường hợp nên cân nhắc rút BHXH 1 lần
Người lao động có thể cân nhắc hưởng BHXH 1 lần trong một số trường hợp như:
- Đủ điều kiện hưởng BHXH 1 lần theo quy định của pháp luật.
- Gặp khó khăn nghiêm trọng về tài chính và cần 1 khoản tiền để trang trải cuộc sống hoặc chi phí điều trị bệnh
- Ra nước ngoài để định cư và không có nhu cầu tiếp tục tham gia BHXH tại Việt Nam.
- Mắc bệnh nguy hiểm đến tính mạng theo danh mục được pháp luật quy định.
- Không có kế hoạch tiếp tục làm việc hoặc tham gia BHXH trong tương lai.
Trong những trường hợp này, việc nhận BHXH 1 lần có thể giúp người lao động giải quyết nhu cầu trước mắt. Tuy nhiên, vẫn cần cân nhắc kỹ những quyền lợi sẽ mất đi trước khi đưa ra quyết định.
Trường Hợp Không Nên Rút BHXH 1 Lần
Người lao động nên bảo lưu thời gian đóng BHXH thay vì rút BHXH 1 lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau:
- Có kế hoạch tiếp tục đi làm và tham gia BHXH trong thời gian tới.
- Đã có nhiều năm tham gia BHXH và gần đủ điều kiện hưởng lương hưu.
- Mong muốn có nguồn thu nhập ổn định khi nghỉ hưu và được hưởng các quyền lợi an sinh lâu dài.
- Muốn được cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí khi hưởng lương hưu và đảm bảo các chế độ tử tuất cho thân nhân.
- Có khả năng duy trì hoặc tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc hoặc BHXH tự nguyện để tích lũy thời gian đóng.
Đối với những trường hợp này, bảo lưu thời gian tham gia BHXH thường là lựa chọn mang lại nhiều lợi ích hơn so với việc nhận BHXH 1 lần, bởi người lao động vẫn có cơ hội hưởng lương hưu và các chế độ an sinh xã hội lâu dài.
4. Những lưu ý quan trọng trước khi quyết định rút BHXH
Trước khi quyết định rút BHXH 1 lần, người lao động cần cân nhắc kỹ giữa lợi ích tài chính trước mắt và các quyền lợi an sinh lâu dài. Một quyết định vội vàng có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống khi về già cũng như các chế độ bảo hiểm xã hội mà bạn được hưởng trong tương lai.
Dưới đây là những lưu ý quan trọng mà người lao động không nên bỏ qua.
Cân nhắc giữa nhu cầu trước mắt và quyền lợi lâu dài: Rút BHXH 1 lần giúp người lao động nhận ngay một khoản tiền để giải quyết khó khăn về tài chính. Tuy nhiên, đổi lại bạn sẽ không còn cơ hội hưởng lương hưu hằng tháng, bảo hiểm y tế miễn phí khi nghỉ hưu và nhiều chế độ an sinh khác. Vì vậy, hãy cân nhắc xem nhu cầu hiện tại có thực sự cần thiết đến mức phải đánh đổi những quyền lợi lâu dài hay không.
Kiểm tra điều kiện hưởng BHXH 1 lần: Không phải mọi người lao động đều được nhận BHXH 1 lần. Trước khi nộp hồ sơ, bạn cần tìm hiểu kỹ các điều kiện hưởng theo quy định của pháp luật để tránh mất thời gian hoặc chuẩn bị hồ sơ không đúng quy định.
Đánh giá kế hoạch làm việc trong tương lai: Nếu bạn dự định tiếp tục làm việc hoặc tham gia BHXH bắt buộc hoặc BHXH tự nguyện, việc bảo lưu thời gian đóng BHXH sẽ mang lại nhiều lợi ích hơn. Thời gian đã đóng trước đó có thể được cộng dồn để đủ điều kiện hưởng lương hưu khi đến tuổi nghỉ hưu.
Tìm hiểu cách tính mức hưởng BHXH 1 lần: Người lao động nên chủ động tìm hiểu cách tính mức hưởng BHXH 1 lần theo quy định hiện hành để biết số tiền dự kiến được nhận. Việc nắm rõ mức hưởng sẽ giúp bạn dễ dàng so sánh giữa lợi ích trước mắt và giá trị của các quyền lợi an sinh lâu dài.
Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và thủ tục: Trước khi thực hiện thủ tục hưởng BHXH 1 lần, người lao động cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo quy định và nộp đúng cơ quan có thẩm quyền. Việc chuẩn bị đầy đủ giấy tờ sẽ giúp quá trình giải quyết hồ sơ diễn ra nhanh chóng, hạn chế phát sinh sai sót hoặc phải bổ sung hồ sơ nhiều lần.
Có nên rút BHXH 1 lần không là quyết định cần được cân nhắc dựa trên nhu cầu tài chính hiện tại và kế hoạch lâu dài của mỗi người lao động. Mặc dù việc nhận BHXH một lần có thể giúp giải quyết khó khăn trước mắt, nhưng cũng đồng nghĩa với việc đánh đổi nhiều quyền lợi quan trọng trong tương lai. Hy vọng những thông tin mà AZTAX cung cấp trong bài viết này đã giúp bạn có cái nhìn toàn diện để đưa ra lựa chọn phù hợp. Nếu cần tư vấn chi tiết về điều kiện, thủ tục hoặc các quy định liên quan đến BHXH 1 lần, hãy liên hệ AZTAX để được hỗ trợ nhanh chóng và chính xác.
5. Các câu hỏi thường gặp
5.1 Có thể ủy quyền cho người khác nhận BHXH 1 lần không?
Có. Theo khoản 6 Điều 18 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, người lao động được ủy quyền cho người khác nhận BHXH 1 lần theo đúng quy định. Tuy nhiên, cơ quan BHXH khuyến nghị chỉ nên ủy quyền khi có lý do chính đáng để đảm bảo quyền lợi và hạn chế các rủi ro phát sinh.
5.2 Điều kiện để được hưởng BHXH 1 lần là gì?
Theo Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (áp dụng từ 01/7/2025), người lao động được hưởng BHXH 1 lần khi có yêu cầu và thuộc một trong các trường hợp sau:
- Đủ tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH.
- Ra nước ngoài định cư.
- Mắc bệnh nguy hiểm đến tính mạng hoặc suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
- Sau 12 tháng nghỉ việc, không tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc hoặc BHXH tự nguyện và đủ điều kiện theo quy định chuyển tiếp.
- Một số trường hợp đặc thù như quân nhân, công an xuất ngũ, thôi việc hoặc lao động nước ngoài chấm dứt tham gia BHXH theo quy định.
Người lao động nên đối chiếu với quy định hiện hành để xác định mình có đủ điều kiện hưởng BHXH 1 lần trước khi nộp hồ sơ.
5.3 Thời gian giải quyết hồ sơ rút BHXH 1 lần là bao lâu?
Theo quy định hiện hành, thời gian giải quyết hồ sơ hưởng BHXH 1 lần tối đa là 07 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan BHXH nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Sau khi hồ sơ được phê duyệt, tiền sẽ được chuyển vào tài khoản ngân hàng hoặc chi trả bằng tiền mặt theo hình thức người lao động đã đăng ký.
5.4 Sau khi rút BHXH 1 lần có thể tham gia BHXH lại từ đầu không?
Có. Sau khi rút BHXH 1 lần, người lao động vẫn có thể tham gia BHXH trở lại nếu đáp ứng điều kiện theo quy định. Tuy nhiên, thời gian đã hưởng BHXH 1 lần sẽ không được cộng nối, nên quá trình tham gia BHXH sẽ được tính lại từ đầu để hưởng các chế độ như lương hưu và các quyền lợi khác.
