Hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện là một vấn đề ngày càng nhận được chú ý đặc biệt từ cộng đồng doanh nghiệp trong việc thực hiện các hoạt động đóng góp xã hội. Việc ghi nhận và xử lý đúng các chi phí này không chỉ đảm bảo tính minh bạch mà còn tuân thủ các quy định kế toán. Vậy tiền ủng hộ cho vào tại khoản nào? Hãy cùng AZTAX đi sâu vào khám phá một cách toàn diện về quy trình toán chi phí hỗ trợ thiện , từ những nguyên tắc cơ bản cho đến các bước thực hiện cụ thể và chi tiết.
1. Khoản chi từ thiện có được trừ khi tính thuế TNDN không?
Chi phí ủng hộ, từ thiện được trừ khi tính thuế TNDN nếu là khoản tài trợ thuộc các trường hợp pháp luật cho phép, thực hiện đúng đối tượng, đúng mục đích và có đầy đủ hồ sơ, chứng từ hợp pháp. Các khoản chi ủng hộ, từ thiện cho đoàn thể hoặc tổ chức xã hội không đáp ứng điều kiện theo quy định thì không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
Căn cứ pháp lý:
Căn cứ Điều 4 Thông tư 96/2015/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC, doanh nghiệp được trừ các khoản chi khi tính thuế TNDN nếu đáp ứng đủ điều kiện chung về tính thực tế phát sinh, liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh và có hóa đơn, chứng từ hợp pháp.
Tuy nhiên, tại Khoản 2 Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC đã liệt kê các khoản chi không được trừ, trong đó có:
- Chi ủng hộ địa phương, chi ủng hộ các đoàn thể, tổ chức xã hội, chi từ thiện.
- Ngoại trừ các khoản chi tài trợ cho giáo dục, y tế, khắc phục hậu quả thiên tai, làm nhà tình nghĩa, nhà cho người nghèo, nhà đại đoàn kết, tài trợ nghiên cứu khoa học, tài trợ cho đối tượng chính sách hoặc theo chương trình của Nhà nước tại địa bàn có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn.
- Các khoản tài trợ nêu trên chỉ được trừ nếu đúng đối tượng và có đầy đủ hồ sơ xác định khoản tài trợ theo quy định.
Đồng thời, Công văn số 31943/CTHN-TTHT năm 2022 của Cục Thuế thành phố Hà Nội hướng dẫn rõ:
- Doanh nghiệp được hạch toán vào chi phí được trừ đối với các khoản tài trợ thuộc lĩnh vực giáo dục, y tế, khắc phục hậu quả thiên tai, nhà tình nghĩa, nhà cho người nghèo, nghiên cứu khoa học, đối tượng chính sách hoặc chương trình của Nhà nước, khi thực hiện thông qua cơ quan, tổ chức có chức năng huy động tài trợ và đủ hồ sơ chứng minh hợp lệ.
- Các khoản chi ủng hộ đoàn thể, tổ chức xã hội hoặc chi từ thiện không đáp ứng điều kiện tại Thông tư 96/2015/TT-BTC thì không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
2. Hướng dẫn hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện
Trong quá trình hoạt động, nhiều doanh nghiệp thường trích một phần ngân sách để tham gia các chương trình từ thiện hoặc hỗ trợ xã hội. Tuy nhiên, việc ghi nhận các khoản chi này sao cho đúng quy định lại không phải lúc nào cũng rõ ràng.
Các giao dịch này là những hoạt động riêng biệt so với các hoạt động kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, vì vậy chúng cần được hạch toán vào các khoản chi phí khác. Cụ thể hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện như sau:
2.1 Hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện bằng tiền mặt
Đối với các khoản ủng hộ từ thiện bằng tiền mặt, doanh nghiệp cần thực hiện hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện theo đúng nguyên tắc kế toán với phương pháp ghi nhận cụ thể như sau:
- Nợ TK 811 – Chi phí khác
- Có TK 111, TK 112 – Tiền mặt ,Tài khoản ngân hàng, nếu chuyển khoản
Ví dụ: Doanh nghiệp ABC ủng hộ 5 triệu đồng tiền mặt vào ngày 15/08/2024.
- Nợ TK 811 – Chi phí khác: 5.000.000 đồng
- Có TK 111 – Tiền mặt: 5.000.000 đồng
2.2 Hạch toán ủng hộ từ thiện bằng hàng hóa
Trường hợp doanh nghiệp dùng hàng hóa hoặc hiện vật để ủng hộ từ thiện, phần chi phí này cần được ghi nhận đúng cách theo quy định. Việc hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện sẽ thực hiện như sau:
- Nợ TK 811 – Chi phí khác (theo giá trị thực tế của hiện vật)
- Có TK 156 – Hàng hóa tồn kho (hoặc TK 152 – Nguyên liệu, vật liệu)
Ví dụ: Doanh nghiệp XYZ ủng hộ 100 chiếc áo trị giá 10 triệu đồng từ kho hàng.
- Nợ TK 811 – Chi phí khác: 10.000.000 đồng
- Có TK 156 – Hàng hóa tồn kho: 10.000.000 đồng
2.3 Hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện bằng dịch vụ
Trường hợp doanh nghiệp tham gia ủng hộ từ thiện bằng cách cung cấp dịch vụ, thì phần chi phí liên quan sẽ được hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện theo quy định. Cụ thể, cách ghi nhận sẽ được thực hiện như sau:
- Nợ TK 811 – Chi phí khác (theo giá trị dịch vụ cung cấp miễn phí)
- Có TK 338 – Phải trả, phải nộp khác (hoặc TK 3381 – Các khoản thu hộ, chi hộ)
Ví dụ: Doanh nghiệp DEF cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý miễn phí trị giá 15 triệu đồng.
- Nợ TK 811 – Chi phí khác: 15.000.000 đồng
- Có TK 3381 – Các khoản thu hộ, chi hộ: 15.000.000 đồng
Tóm lại, đối với các khoản chi có mục đích từ thiện, ủng hộ tự nguyện, doanh nghiệp cần căn cứ vào tình hình thực tế để thực hiện hạch toán phù hợp, đồng thời đối chiếu với các quy định pháp luật nhằm xác định tính hợp lệ của khoản chi được khấu trừ. Bên cạnh đó, việc lưu trữ đầy đủ và cẩn thận các chứng từ liên quan là hết sức cần thiết để phục vụ công tác kiểm tra, thanh tra từ cơ quan thuế khi cần.
Xem thêm: Dịch vụ kế toán thuế
Xem thêm: Hướng dẫn hạch toán chi phí tài trợ
3. Xác định khoản chi được và không được trừ khi làm từ thiện, hỗ trợ
Trong công tác từ thiện, hỗ trợ cộng đồng, doanh nghiệp cần phân biệt rõ khoản chi nào được tính vào chi phí hợp lý khi quyết toán thuế và khoản nào không. Việc xác định đúng không chỉ giúp tuân thủ quy định pháp luật mà còn tránh rủi ro bị loại chi phí khi cơ quan thuế kiểm tra.
Vậy làm sao để xác định khoản chi được và không được trừ khi tham gia hoạt động từ thiện, hỗ trợ? Cùng tìm hiểu nhé!
Theo hướng dẫn của Cục thuế thành phố Hà Nội trong tài liệu đã công bố, người ta có thể xác định rõ các khoản chi được coi là chi phí khấu trừ và không khấu trừ vào thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp khi thực hiện các hoạt động từ thiện và hỗ trợ như sau:
- Đối với các khoản tài trợ cho giáo dục, y tế, khắc phục thiên tai, xây dựng nhà tình nghĩa, nhà cho người nghèo, nhà đại đoàn kết, tài trợ nghiên cứu khoa học, và các đối tượng chính sách theo quy định của pháp luật, cũng như các chương trình do Nhà nước hỗ trợ tại những địa phương có điều kiện kinh tế – xã hội đặc biệt khó khăn, nếu được thực hiện thông qua các cơ quan, tổ chức có chức năng huy động tài trợ theo quy định pháp luật, thì doanh nghiệp được phép hạch toán vào chi phí được trừ khi tính thu nhập chịu thuế TNDN. Điều này áp dụng khi các khoản tài trợ đúng đối tượng và có đủ hồ sơ chứng minh theo quy định tại tiết a, tiết b điểm 2.22, 2.23, 2.24, 2.25, 2.26 của Khoản 2 Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC, đã được sửa đổi bổ sung tại Điều 4 Thông tư 96/2015/TT-BTC.
- Các khoản chi ủng hộ đoàn thể, tổ chức xã hội, hoặc từ thiện không đáp ứng điều kiện quy định tại Điều 4 Thông tư 96/2015/TT-BTC sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
- Công ty nên dựa trên thực tế của các khoản chi và đối chiếu với các quy định về chi phí được trừ để thực hiện đúng quy định.
Theo quy định, các khoản chi tài trợ và hỗ trợ cho giáo dục, y tế, khắc phục hậu quả thiên tai và các mục đích tương tự của doanh nghiệp sẽ được coi là chi phí được khấu trừ vào thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp khi chúng được sử dụng cho mục đích đúng đối tượng và có đầy đủ hồ sơ theo quy định của pháp luật.
Tuy nhiên, những khoản chi tài trợ, ủng hộ, từ thiện cho các tổ chức xã hội mà không đáp ứng các điều kiện quy định sẽ không được tính vào chi phí có thể khấu trừ khi xác định thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp.
4. Hồ sơ chứng từ hợp lệ cho khoản tài trợ, từ thiện
Để các khoản ủng hộ, cứu trợ thiên tai được công nhận là chi phí hợp lệ và được trừ khi tính thuế TNDN, doanh nghiệp cần chuẩn bị hồ sơ đầy đủ theo quy định hiện hành.
Căn cứ pháp lý:
- Điểm 2.24, khoản 2, Điều 6 Thông tư 78/2014/TT-BTC
- Khoản 2, Điều 4 Thông tư 96/2015/TT-BTC
Đối tượng và mục đích tài trợ
- Hình thức: Bằng tiền hoặc hiện vật.
- Mục đích: Khắc phục hậu quả thiên tai.
- Người nhận tài trợ:
- Tổ chức có chức năng huy động tài trợ theo pháp luật, hoặc đơn vị đại diện cho cá nhân/tổ chức bị thiệt hại.
- Cá nhân hoặc đơn vị trực tiếp chịu thiệt hại do thiên tai.
Hồ sơ chứng minh hợp pháp
- Biên bản xác nhận khoản tài trợ
- Là chứng từ quan trọng để xác minh giữa doanh nghiệp và cơ quan/tổ chức nhận tài trợ (ví dụ: Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Ban cứu trợ Trung ương).
- Nội dung cần có: Thông tin bên tài trợ và bên nhận, số tiền/giá trị hiện vật, chữ ký hoặc dấu của hai bên.
- Mẫu tham khảo: Mẫu số 05/TNDN kèm Thông tư 78/2014/TT-BTC.
- Chứng từ chi tiền hoặc hiện vật
- Tài trợ bằng tiền: Chứng từ chuyển khoản, ủy nhiệm chi, hoặc phiếu chi hợp pháp.
- Tài trợ bằng hiện vật: Hóa đơn mua hàng, chứng từ mua sắm hợp lệ.
- Lưu ý tăng tính thuyết phục hồ sơ
- Nếu có thể, yêu cầu cơ quan nhận tài trợ cấp giấy xác nhận đã nhận khoản ủng hộ với chữ ký và dấu hợp pháp.
- Lưu trữ cẩn thận tất cả chứng từ để phục vụ kiểm tra, thanh tra thuế.
5. Lưu ý khi hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện
Để chi phí ủng hộ từ thiện được công nhận là hợp lý và được trừ khi tính thuế TNDN, doanh nghiệp cần lưu ý:
- Chứng từ hợp lệ: Lưu giữ đầy đủ biên lai, giấy xác nhận từ tổ chức nhận ủng hộ, hóa đơn (nếu có).
- Phân loại chi phí: Phân biệt rõ các khoản chi hợp lý (được tính vào chi phí) và không hợp lý (không được tính).
- Giới hạn chi: Chi phí ủng hộ hợp lý không vượt quá 10% tổng thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp trong kỳ.
Việc hạch toán cần tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, đảm bảo minh bạch tài chính và góp phần vào các hoạt động cộng đồng một cách hợp pháp.
6. Câu hỏi thường gặp
Câu 1: Tiền từ thiện có được đưa vào chi phí?
Các khoản chi ủng hộ đoàn thể, tổ chức xã hội, hoặc từ thiện không đáp ứng các điều kiện tại Điều 4 Thông tư 78/2014/TT-BTC sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi tính thu nhập chịu thuế TNDN.
Câu 2: Chi ủng hộ địa phương có tính chi phí không?
Dù khoản chi ủng hộ địa phương có đầy đủ chứng từ hợp pháp theo quy định pháp luật, nhưng nếu thuộc các khoản chi bị khống chế khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp, thì vẫn không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế.
Câu 3: Ủng hộ người nghèo có được đưa vào chi phí không?
Theo Thông tư 96/2015/TT-BTC, doanh nghiệp vẫn ghi nhận tài khoản từ thiện này vào chi phí kế toán (tài khoản 811 – Chi phí khác), nhưng khi quyết định thuế thu nhập doanh nghiệp, tài khoản chi này sẽ bị loại trừ, không được khấu trừ để giảm thuế nhập vào.
Câu 4: Khoản chi phí từ thiện có được trừ không?
Chi từ thiện có được trừ khi tính thuế TNDN không? Thực tế, chỉ một số khoản chi từ thiện nhất định mới được tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế thu nhập doanh nghiệp, và phải đáp ứng đúng quy định của Luật Thuế TNDN cùng các văn bản hướng dẫn.
Cụ thể:
- Khoản chi từ thiện, nhân đạo, khuyến học phải chi cho các tổ chức được thành lập và hoạt động hợp pháp theo quy định của pháp luật Việt Nam.
- Doanh nghiệp cần có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ chứng minh khoản chi.
- Các khoản ủng hộ từ thiện không đúng đối tượng hoặc không có chứng từ hợp lệ sẽ không được tính vào chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN.
Thực hiện đúng hạch toán chi phí ủng hộ từ thiện không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp trong quản lý tài chính. Việc này đòi hỏi sự am hiểu về chuẩn mực kế toán, quy định thuế và cách xử lý chứng từ. Khi áp dụng đúng, doanh nghiệp vừa đảm bảo quyền lợi hợp pháp, vừa góp phần lan tỏa giá trị nhân văn. Nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào, đừng ngần ngại liên hệ với AZTAX qua HOTLINE: 0932.383.089 để được tư vấn cụ thể hơn.
