Bao nhiêu tuổi thì hết tuổi đóng bảo hiểm xã hội là câu hỏi được rất nhiều người lao động quan tâm khi bước vào giai đoạn cuối của quá trình làm việc và chuẩn bị cho kế hoạch nghỉ hưu. Việc xác định độ tuổi tối đa được tham gia và tiếp tục đóng BHXH không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền hưởng lương hưu mà còn quyết định các lựa chọn như đóng tiếp, bảo lưu hay rút BHXH một lần. Hiểu rõ quy định về bao nhiêu tuổi thì hết tuổi đóng bảo hiểm xã hội sẽ giúp người lao động chủ động hơn trong việc đảm bảo quyền lợi an sinh và xây dựng kế hoạch tài chính lâu dài.
1. Bao nhiêu tuổi thì được đóng bảo hiểm xã hội?
Theo Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014, hệ thống bảo hiểm xã hội tại Việt Nam được Nhà nước tổ chức và quản lý theo 02 hình thức chính, bao gồm bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm xã hội tự nguyện, nhằm đáp ứng nhu cầu an sinh của các nhóm lao động khác nhau.
Căn cứ Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội, công dân từ đủ 15 tuổi trở lên đã đủ điều kiện tham gia bảo hiểm xã hội theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, việc tham gia theo hình thức nào sẽ phụ thuộc vào tình trạng việc làm và quan hệ lao động của từng cá nhân.
- Bảo hiểm xã hội bắt buộc
BHXH bắt buộc áp dụng đối với người lao động ký hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên, bao gồm cả hợp đồng xác định thời hạn và không xác định thời hạn. Ngoài ra, đối tượng tham gia còn có cán bộ, công chức, viên chức, công nhân quốc phòng, công nhân công an, sĩ quan, quân nhân, công an nhân dân và các nhóm đối tượng khác theo quy định. Do đó, để tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, người lao động từ đủ 15 tuổi trở lên cần có hợp đồng lao động hợp pháp với người sử dụng lao động.
- Bảo hiểm xã hội tự nguyện
Đối với những công dân Việt Nam không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc nhưng có nhu cầu bảo đảm quyền lợi an sinh lâu dài, bảo hiểm xã hội tự nguyện là lựa chọn phù hợp. Hình thức này cho phép cá nhân tự do đăng ký tham gia và chủ động mức đóng, phương thức đóng theo khả năng tài chính.
Như vậy, người Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên, kể cả không làm việc tại doanh nghiệp hay cơ quan, vẫn có thể đăng ký tham gia BHXH tự nguyện tại địa phương, nhằm tích lũy thời gian đóng và tạo nền tảng hưởng các chế độ hưu trí, tử tuất theo quy định của pháp luật.
2. Bao nhiêu tuổi thì hết tuổi đóng bảo hiểm xã hội?
Độ tuổi hết đóng bảo hiểm xã hội phụ thuộc vào hình thức tham gia (bắt buộc hoặc tự nguyện) và giới tính của người lao động. Theo lộ trình hiện hành, người tham gia BHXH bắt buộc sẽ dừng đóng khi đủ tuổi nghỉ hưu, dự kiến hoàn tất vào giai đoạn 2028–2035, với nam là 62 tuổi và nữ là 60 tuổi.
Đối với người thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, việc đóng BHXH được thực hiện thông qua đơn vị sử dụng lao động khi có quan hệ lao động hợp pháp. Trường hợp không thuộc đối tượng BHXH bắt buộc, người lao động có thể chủ động đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện để tích lũy thời gian hưởng lương hưu và các chế độ an sinh về sau.
Trường hợp đang bảo lưu thời gian đóng BHXH và muốn tham gia tiếp
Người lao động cần lưu ý sự khác biệt giữa BHXH bắt buộc và BHXH tự nguyện về độ tuổi và thời gian đóng:
- Đối với bảo hiểm xã hội bắt buộc:
Người lao động đã đủ tuổi nghỉ hưu vẫn được tiếp tục tham gia BHXH bắt buộc cho đến khi đủ số năm đóng theo quy định để đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Theo Điều 59 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, thời điểm hưởng lương hưu là thời điểm ghi trong quyết định nghỉ việc do người sử dụng lao động ban hành, khi người lao động đủ tuổi nghỉ hưu và có từ đủ 20 năm đóng BHXH trở lên.
Riêng lao động nữ là cán bộ, công chức cấp xã hoặc người hoạt động không chuyên trách cấp xã chỉ cần từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm đóng BHXH theo quy định riêng.
- Đối với bảo hiểm xã hội tự nguyện:
Người tham gia không bị giới hạn độ tuổi hay thời gian đóng, có thể đóng đến khi nào có nhu cầu dừng.
Theo điểm c khoản 1 Điều 5 Thông tư 01/2016/TT-BLĐTBXH, trường hợp người tham gia đã đủ điều kiện hưởng lương hưu nhưng vẫn tiếp tục đóng BHXH tự nguyện, thì thời điểm hưởng lương hưu được tính là ngày 01 của tháng liền kề sau tháng dừng đóng BHXH tự nguyện và có đơn đề nghị hưởng lương hưu.
Như vậy, có thể khẳng định rằng người lao động không bị giới hạn độ tuổi tối đa khi đóng bảo hiểm xã hội, đặc biệt với bảo hiểm xã hội tự nguyện, việc tham gia hoàn toàn linh hoạt và phụ thuộc vào nhu cầu hưởng lương hưu của từng cá nhân. Việc hiểu rõ quy định này sẽ giúp người lao động chủ động kế hoạch tham gia BHXH, bảo đảm quyền lợi hưu trí lâu dài theo đúng pháp luật.
3. Đóng BHXH bao nhiêu năm thì được hưởng lương hưu?
Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024, điều kiện đóng bảo hiểm xã hội bao nhiêu năm thì được hưởng lương hưu đã được điều chỉnh theo hướng tạo thuận lợi hơn cho người lao động. Cụ thể, từ ngày 01/07/2025, cả lao động nam và lao động nữ chỉ cần có từ đủ 15 năm đóng BHXH trở lên là đã đủ điều kiện về thời gian đóng để được xem xét hưởng lương hưu, với điều kiện đáp ứng độ tuổi nghỉ hưu theo quy định.
Căn cứ Điều 169 Bộ luật Lao động 2019, Khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động 2019 và Nghị định số 135/2020/NĐ-CP, tuổi nghỉ hưu của người lao động được điều chỉnh theo lộ trình tăng dần, cụ thể:
- Lao động nam: Nghỉ hưu ở 60 tuổi 03 tháng; sau đó mỗi năm tăng thêm 03 tháng, đến năm 2028 sẽ đạt 62 tuổi.
- Lao động nữ: Nghỉ hưu ở 55 tuổi 04 tháng; sau đó mỗi năm tăng thêm 04 tháng, đến năm 2035 sẽ đạt 60 tuổi.
Kể từ 01/07/2025, người lao động chỉ cần đóng bảo hiểm xã hội tối thiểu 15 năm và đủ tuổi nghỉ hưu theo lộ trình nêu trên là đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định pháp luật. Việc nắm rõ thời gian đóng BHXH và độ tuổi nghỉ hưu sẽ giúp người lao động chủ động kế hoạch tham gia bảo hiểm, đảm bảo quyền lợi hưu trí ổn định và lâu dài.
4. Người lao động trên 60 tuổi có được đóng BHXH không?
Căn cứ khoản 1 Điều 148 Bộ luật Lao động 2019, người lao động cao tuổi được hiểu là người đã đủ độ tuổi nghỉ hưu theo quy định của pháp luật nhưng vẫn tiếp tục làm việc theo thỏa thuận và tuân thủ quy định của luật lao động. Khái niệm này nhằm phân biệt nhóm lao động đã bước qua tuổi nghỉ hưu nhưng vẫn còn khả năng, nhu cầu tham gia thị trường lao động.
Theo khoản 2 Điều 169 Bộ luật Lao động 2019, người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường sẽ nghỉ hưu theo lộ trình tăng dần, nhằm phù hợp với thực tiễn kinh tế – xã hội. Cụ thể:
- Lao động nam: Tuổi nghỉ hưu được điều chỉnh tăng dần, đến năm 2028 sẽ đủ 62 tuổi.
- Lao động nữ: Tuổi nghỉ hưu được điều chỉnh tăng dần, đến năm 2035 sẽ đủ 60 tuổi.
Kể từ năm 2021, độ tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường được xác định như sau:
- Nam: Đủ 60 tuổi 03 tháng, sau đó mỗi năm tăng thêm 03 tháng.
- Nữ: Đủ 55 tuổi 04 tháng, sau đó mỗi năm tăng thêm 04 tháng.
Như vậy, có thể xác định rằng lao động nữ từ đủ 60 tuổi trở lên được xếp vào nhóm người lao động cao tuổi, còn lao động nam từ đủ 60 tuổi 03 tháng trở lên được xem là lao động cao tuổi theo quy định hiện hành của pháp luật lao động.
Tóm lại, bao nhiêu tuổi thì hết tuổi đóng bảo hiểm xã hội là vấn đề mà nhiều người lao động quan tâm, tuy nhiên theo quy định hiện hành, pháp luật không giới hạn độ tuổi tối đa khi tham gia đóng BHXH. Việc hiểu đúng quy định về bao nhiêu tuổi thì hết tuổi đóng bảo hiểm xã hội sẽ giúp người lao động chủ động xây dựng kế hoạch tham gia BHXH phù hợp, bảo đảm quyền lợi an sinh lâu dài theo quy định của pháp luật.
