Kê khai thuế giá trị gia tăng theo quý là hình thức khai thuế được nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa lựa chọn khi đáp ứng điều kiện về doanh thu theo quy định. Cách kê khai này giúp giảm bớt tần suất thực hiện thủ tục hành chính, đồng thời hỗ trợ kế toán dễ dàng hơn trong việc quản lý và theo dõi nghĩa vụ thuế. Trong bài viết này, AZTAX sẽ hướng dẫn chi tiết về điều kiện áp dụng, thời hạn nộp hồ sơ và các lưu ý quan trọng khi thực hiện kê khai thuế giá trị gia tăng theo quý để doanh nghiệp tuân thủ đúng pháp luật.
1. Cách xác định kê khai thuế GTGT theo quý, tháng
Doanh nghiệp cần căn cứ vào doanh thu năm và một số tiêu chí liên quan để lựa chọn kê khai thuế GTGT theo tháng hay theo quý. Việc áp dụng đúng phương thức không chỉ giúp tuân thủ quy định pháp luật mà còn hạn chế rủi ro sai sót trong quá trình kê khai, đồng thời hỗ trợ tối ưu hiệu quả quản lý thuế. Sau đây là hướng dẫn cách xác định hình thức kê khai thuế GTGT phù hợp cho từng trường hợp.
Việc xác định kỳ kê khai thuế GTGT theo tháng hay theo quý phụ thuộc vào tổng doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp trong năm trước đó. Cụ thể:
1.1 Kê khai thuế GTGT theo quý
1.1.1 Đối với Doanh nghiệp đang hoạt động
- Các doanh nghiệp khai thuế GTGT theo tháng mà có tổng doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ của năm trước (liền kề) dưới 50 tỷ đồng: Được phép chuyển sang khai thuế GTGT theo quý.
- Doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ sẽ được tính dựa trên tổng doanh thu từ các tờ khai thuế GTGT trong các kỳ tính thuế của năm dương lịch.
- Nếu doanh nghiệp khai thuế tập trung tại trụ sở chính cho các đơn vị phụ thuộc hoặc địa điểm kinh doanh, thì doanh thu bán hàng hóa và cung cấp dịch vụ sẽ bao gồm cả doanh thu từ các đơn vị này.
1.1.2 Đối với Doanh nghiệp mới thành lập
- Các doanh nghiệp mới bắt đầu hoạt động và kinh doanh có quyền chọn kê khai thuế GTGT theo quý.
- Sau khi hoạt động đủ 12 tháng, doanh nghiệp sẽ căn cứ vào mức doanh thu của năm dương lịch trước đó (đủ 12 tháng) để xác định việc kê khai thuế GTGT theo tháng hoặc theo quý cho năm tiếp theo.
Ví dụ 1: Công ty A bắt đầu sản xuất kinh doanh từ tháng 01/2025. Vì vậy, trong năm 2025, công ty có thể chọn kê khai thuế GTGT theo quý.
Căn cứ vào doanh thu năm 2025 (đủ 12 tháng) để xác định phương thức kê khai thuế GTGT cho năm 2026, là theo tháng hay theo quý.
Ví dụ 2: Công ty B bắt đầu hoạt động từ tháng 3/2025, nên trong năm 2025 và 2026, công ty B có thể lựa chọn kê khai thuế GTGT theo quý.
Do năm 2025 công ty chỉ hoạt động 10 tháng, không đủ 12 tháng để làm cơ sở xác định. Do đó, công ty sẽ dựa vào doanh thu năm 2026 (đủ 12 tháng) để xác định phương thức kê khai thuế GTGT cho năm 2027, là theo tháng hay theo quý.
1.1.3 Lưu ý
- Doanh nghiệp có trách nhiệm tự xác định xem mình có thuộc đối tượng khai thuế theo quý hay không để thực hiện việc khai thuế đúng quy định.
- Nếu doanh nghiệp đáp ứng đủ tiêu chí để khai thuế theo quý, có thể lựa chọn khai thuế theo tháng hoặc theo quý, và lựa chọn này sẽ ổn định trong suốt năm dương lịch.
- Trong trường hợp doanh nghiệp đang khai thuế theo tháng, nếu đủ điều kiện để khai thuế theo quý và quyết định chuyển sang khai thuế theo quý, thì phải gửi văn bản đề nghị theo mẫu tại Phụ lục 1 của Nghị định 126/2020/NĐ-CP đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp, muộn nhất là vào ngày 31/01 của năm bắt đầu khai thuế theo quý. Nếu không gửi văn bản đúng hạn, doanh nghiệp sẽ tiếp tục khai thuế theo tháng trong suốt năm dương lịch.
- Nếu doanh nghiệp tự phát hiện không đủ điều kiện để khai thuế theo quý, phải thực hiện khai thuế theo tháng kể từ tháng đầu của quý tiếp theo. Doanh nghiệp không cần nộp lại hồ sơ khai thuế theo tháng cho các quý trước, nhưng phải nộp bản xác định số thuế phải nộp theo tháng (tăng thêm so với số đã kê khai theo quý), theo mẫu quy định tại Phụ lục 1 của Nghị định 126/2020/NĐ-CP, và phải tính tiền chậm nộp theo quy định.
- Nếu cơ quan thuế phát hiện doanh nghiệp không đủ điều kiện khai thuế theo quý, cơ quan thuế sẽ điều chỉnh lại số thuế phải nộp theo tháng (tăng thêm so với số đã kê khai) và tính tiền chậm nộp. Doanh nghiệp sẽ phải khai thuế theo tháng kể từ thời điểm nhận được thông báo từ cơ quan thuế.
- Nếu doanh nghiệp đáp ứng đủ tiêu chí để khai thuế theo quý, có thể lựa chọn khai thuế theo tháng hoặc theo quý, và lựa chọn này sẽ ổn định trong suốt năm dương lịch.
1.2 Kê khai thuế GTGT theo tháng
Theo Điều 8 của Nghị định 126/2020/NĐ-CP, các đối tượng kê khai thuế GTGT theo tháng bao gồm:
- Thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân.
- Tuy nhiên, nếu người nộp thuế đáp ứng đầy đủ các điều kiện và tiêu chí được quy định tại Điều 9 của Nghị định này, họ có quyền lựa chọn kê khai thuế theo quý thay vì theo tháng.
1.3 Chuyển Đổi Kỳ Kê Khai Thuế
- Từ Quý sang Tháng: Doanh nghiệp đủ điều kiện kê khai theo quý nhưng muốn chuyển sang kê khai theo tháng cần gửi thông báo (theo Mẫu số 07/GTGT) đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp, chậm nhất cùng với thời hạn nộp tờ khai thuế GTGT của tháng đầu tiên của năm bắt đầu kê khai theo tháng.
- Từ Tháng sang Quý: Doanh nghiệp đang kê khai theo tháng, nếu đủ điều kiện và muốn chuyển sang kê khai theo quý, cần gửi văn bản đề nghị (theo Mẫu số 01/ĐK-TĐKTT) đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp trước ngày 31/01 của năm bắt đầu kê khai theo quý.
Xem thêm: Hướng dẫn xác định kỳ kê khai thuế GTGT
2. Xác định phương pháp kê khai thuế GTGT
Việc lựa chọn phương pháp kê khai thuế GTGT phù hợp là điều cần thiết để doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định và tối ưu hóa chi phí thuế. Dựa trên doanh thu và đặc thù hoạt động, doanh nghiệp có thể áp dụng phương pháp khấu trừ hoặc trực tiếp. Mỗi phương pháp mang lại lợi ích riêng, giúp giảm thiểu chi phí và rủi ro liên quan đến thuế.
Theo quy định hiện hành, thuế GTGT có thể được tính theo hai phương pháp chính: phương pháp khấu trừ và phương pháp trực tiếp. Việc xác định doanh nghiệp thuộc diện kê khai theo phương pháp nào phụ thuộc vào doanh thu, mô hình hoạt động và việc tuân thủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ.
2.1 Phương pháp khấu trừ thuế GTGT
Căn cứ theo Điều 12 Thông tư 219/2013/TT-BTC, phương pháp khấu trừ thuế áp dụng cho các tổ chức, doanh nghiệp đáp ứng đủ điều kiện về kế toán, hóa đơn và chứng từ theo quy định, bao gồm:
- Doanh nghiệp có tổng doanh thu từ hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ đạt từ 1 tỷ đồng trở lên trong năm tài chính, ngoại trừ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thuộc diện nộp thuế theo phương pháp trực tiếp.
- Các tổ chức, doanh nghiệp tự nguyện đăng ký áp dụng phương pháp khấu trừ thuế, ngoại trừ hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh kê khai thuế theo phương pháp trực tiếp.
2.2 Phương pháp trực tiếp
Phương pháp trực tiếp thường áp dụng đối với các cá nhân, tổ chức không đáp ứng điều kiện để kê khai thuế theo phương pháp khấu trừ. Cụ thể:
- Hộ kinh doanh hoặc cá nhân có quy mô nhỏ.
- Doanh nghiệp, hợp tác xã có tổng doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm nhưng không đăng ký áp dụng phương pháp khấu trừ thuế.
- Doanh nghiệp, hợp tác xã mới thành lập chưa đủ điều kiện áp dụng phương pháp khấu trừ thuế (trừ trường hợp tự nguyện đăng ký).
- Cơ sở kinh doanh hoạt động mua bán, chế tác vàng, bạc, đá quý.
- Tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam nhưng không có cơ sở thường trú và chưa thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ theo quy định.
- Một số tổ chức kinh tế khác không thuộc diện áp dụng phương pháp khấu trừ thuế.
3. Các loại báo cáo phải nộp
Doanh nghiệp cần nắm rõ các loại báo cáo thuế cần nộp để đảm bảo tuân thủ đầy đủ yêu cầu của cơ quan thuế. Việc lập và nộp báo cáo đúng hạn không chỉ giúp tránh các vi phạm pháp luật mà còn hỗ trợ doanh nghiệp quản lý tài chính hiệu quả. Các báo cáo thuế phải nộp có thể bao gồm tờ khai thuế GTGT, báo cáo thuế thu nhập doanh nghiệp, và các loại báo cáo khác tùy vào từng lĩnh vực hoạt động. Dưới đây là thông tin chi tiết về các loại báo cáo doanh nghiệp cần thực hiện.
Báo cáo thuế GTGT theo quý hoặc theo tháng phải nộp gồm:
- Tờ khai thuế GTGT
- Tờ khai thuế TNCN (nếu có)
- Tạm tính tiền thuế TNDN (nếu có)
Những báo cáo trên đây gần như là bắt buộc phải nộp với tất cả các doanh nghiệp. Những doanh nghiệp phát sinh thêm thuế TNCN hoặc các loại thuế khác như: Thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế tài nguyên,… thì phải làm thêm tờ khai thuế GTGT.
4. Thời hạn nộp hồ sơ khai thuế GTGT?
Căn cứ Điều 44 Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14, thời hạn nộp hồ sơ khai thuế giá trị gia tăng được quy định như sau:
Nộp tờ khai thuế GTGT theo tháng
- Doanh nghiệp nộp hồ sơ chậm nhất vào ngày 20 của tháng kế tiếp tháng phát sinh nghĩa vụ thuế.
- Ví dụ: Tờ khai GTGT tháng 01/2025 phải được nộp muộn nhất vào ngày 20/02/2025.
Nộp tờ khai thuế GTGT theo quý
Thời hạn nộp là ngày cuối cùng của tháng đầu tiên trong quý tiếp theo quý phát sinh nghĩa vụ thuế.
Ví dụ: Hồ sơ khai thuế GTGT quý I/2025 sẽ đến hạn vào ngày 30/04/2025. Tuy nhiên, do ngày này rơi vào kỳ nghỉ lễ nên thời hạn được lùi sang ngày làm việc tiếp theo.
Ví dụ:
- Đối với doanh nghiệp kê khai thuế theo quý, tờ khai thuế GTGT và thuế TNCN của quý 3/2023 phải nộp chậm nhất vào ngày 31/10/2023.
- Đối với doanh nghiệp kê khai theo tháng, tờ khai thuế GTGT và thuế TNCN của tháng 8/2023 phải nộp trước hoặc vào ngày 20/09/2023.
Trong bất kỳ trường hợp nào, doanh nghiệp vẫn phải nộp tờ khai thuế GTGT và thuế TNCN đúng thời hạn, dù có phát sinh doanh thu hay không.
Nếu phát sinh nghĩa vụ thuế trong tháng/quý, tờ khai thuế phải được nộp trong vòng 10 ngày kể từ ngày phát sinh nghĩa vụ.
Theo Điều 8 Thông tư 80/2021/TT-BTC, nếu thời hạn nộp hồ sơ khai thuế hoặc nộp thuế trùng với ngày nghỉ, thì hạn chót sẽ được chuyển sang ngày làm việc kế tiếp.
Kỳ nghỉ lễ 30/4 và 1/5 năm 2025: Do nghỉ liên tục từ ngày 30/4 đến hết 04/5/2025 (theo Thông báo 6150/TB-BLĐTBXH), nên thời điểm nộp hồ sơ được tính là ngày 05/05/2025.
5. Các lưu ý quan trọng khi kê khai thuế GTGT theo quý, tháng
Trong quá trình kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT), doanh nghiệp cần chú ý đến các vấn đề quan trọng sau để đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật và tránh các sai sót có thể ảnh hưởng đến nghĩa vụ thuế.
Theo Nghị định 126/2020/NĐ-CP, khi lựa chọn kỳ kê khai thuế GTGT, người nộp thuế cần lưu ý các điểm quan trọng sau:
Người nộp thuế có trách nhiệm tự xác định mình thuộc đối tượng kê khai theo quý để thực hiện đúng quy định pháp luật.
Doanh thu của doanh nghiệp thay đổi theo từng năm, vì vậy cần căn cứ vào số liệu năm liền trước để xác định và điều chỉnh kỳ kê khai phù hợp.
Nếu người nộp thuế tự nhận thấy không đủ điều kiện kê khai theo quý thì bắt buộc chuyển sang kê khai theo tháng, áp dụng từ tháng đầu của quý kế tiếp. Trường hợp này không cần lập lại hồ sơ theo tháng cho các kỳ trước, nhưng phải bổ sung Bản xác định số thuế GTGT phải nộp tăng thêm so với số đã khai.
Căn cứ Điểm c, Khoản 1, Điều 10 Thông tư 156/2013/TT-BTC, doanh nghiệp không phát sinh doanh thu hay hóa đơn đầu vào vẫn phải nộp tờ khai thuế GTGT đầy đủ.
Việc xác định đúng kỳ kê khai thuế GTGT giúp doanh nghiệp dễ dàng thực hiện nghĩa vụ với Ngân sách nhà nước, đồng thời tránh rủi ro vi phạm. Doanh nghiệp cần dựa trên doanh thu cả năm dương lịch để lựa chọn kê khai theo tháng hay theo quý, trong đó doanh nghiệp mới thành lập và doanh nghiệp đang hoạt động sẽ có cách xác định kỳ kê khai khác nhau.
Như vậy, toàn bộ quy định về kê khai thuế giá trị gia tăng theo tháng hoặc theo quý đã được trình bày rõ ràng để doanh nghiệp dễ dàng áp dụng. Việc tuân thủ đúng quy trình không chỉ giúp đáp ứng yêu cầu pháp luật mà còn hạn chế rủi ro liên quan đến thuế. Trong trường hợp cần tư vấn chi tiết hoặc hỗ trợ thực hiện, doanh nghiệp có thể liên hệ AZTAX qua số HOTLINE: (+84) 932 383 089 để được hướng dẫn kịp thời và chính xác.
Xem thêm: Cách kê khai bổ sung thuế GTGT
